نۇرالەم Facebook -كە جازىل ءتاڭىرتاۋ YouTube -كە جازىل قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com



نۇرالەم Facebook -كە جازىل ءتاڭىرتاۋ YouTube -كە جازىل قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: Islam.kz رۋحاني اقپاراتتارى

جولدانعان ۋاقىتى: 02:00 - 2021/03/06

Нақты Көзі: https://nurqanatbaizaq.islam.kz/kk/post/qazaqstandyq-sanjar-taijan-ilon-masktyn-turnirine-qalai-otti-onda-ne-usyndy-9314/

قازاقستاندىق سانجار تايجان يلون ماسكتىڭ تۋرنيرىنە قالاي ءوتتى، وندا نە ۇسىندى

جاس ينجەنەر ايگىلى بيزنەسمەنمەن قاي كەزدە كەزدەسەدى، قازاقستاندا قانداي جوبانى قولعا الۋدا؟

سانجار،  ءوزىڭ تۋرالى ايتىپ وتسەڭ. قايدا دۇنيەگە كەلدىڭ، قايدا وقىدىڭ؟

   -مەن 1997 جىلى الماتى قالاسىندا دۇنيەگە كەلدىم. ال مەكتەپ تۋرالى ايتاتىن بولسام، 11 جىل ىشىندە 10 ءبىلىم ورداسىن اۋىستىردىم. سوڭعى وقىعان جەرىم  جاۋتىكوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبى بولدى جانە 2015 جىلى سول ءبىلىم ورداسىنان قانات قاقتىم. وسىدان كەيىن انگلياعا وقۋعا اتتاندىم.

انگلياعا قاي كەزدە كەتتىڭ، وندا قانداي ماماندىق بويىنشا وقىدىڭ، بۇل قانداي ۋنيۆەرسيتەت، الەمدەگى بەدەلى قانداي، قالاي وقىدىڭ، ديپلومدى قاي كەزدە الدىڭ؟

  -سول جىلى مەن «Bellerbys College» اتالاتىن كوللەدجگە وقۋعا اتتاندىم، وندا «A-level» باعدارلاماسى بويىنشا ءبىلىم الدىم. ياعني، بۇل ۋنيۆەرسيتەت الدىنداعى ەكى جىلدىق باعدارلاما، مەن وندا فيزيكا، ماتەماتيكا، جوعارعى ماتەماتيكانى وقىدىم،  Computer Science باعدارلاماسىن مەڭگەردىم.  وقۋ ورنى كەمبريدج قالاسىندا ورنالاسقان.  ال وسىدان كەيىن «Warwick» ۋنيۆەسيتەتىنە ءتۇستىم، بۇل ورتالىق انگلياداعى الدىڭعى قاتارلى وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىرى، اعىلشىنداردا ۇزدىك 10 ۋنيۆەرسيتەتتىڭ قاتارىنا كىرەدى، ال الەمدە كولىكتىك- ينجەنەريا سالاسىنداعى ەڭ بەدەلدى ءبىلىم ورداسى بولىپ تابىلادى.  وسىلاي 2017 جىلى «University of Warwick» تابالدىرىعىن اتتاپ، 3 جىل ىشىندە ەكى كوماندا جاساقتاپ، الەمگە ايگىلى كومپانيالاردا تاجىريبەدەن ءوتتىم.  «Jaguar Land Rover» كومپانياسىندا ىستەدىم. ياعني، العاش ءوز ەلىمىزدە فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبىن ءبىتىردىم، 2017 جىلى   «Bellerbys»، 2020 جىلى باكالاۆريات بويىنشا «Warwick» ديپلومىن قولىما الدىم. الماتىدا «مەكتەپ ماقتانىشى»، كوللەدجە «جىل ستۋدەنتى»، ۋنيۆەرسيتەتتە كوپتەگەن ماراپاتتار الدىم، ونىڭ ىشىندە 2020 جىلى «ۇزدىك جوبا» اتاعىنا لايىق بولىپ تانىلدىم.   

يلون ماسكتىڭ بايقاۋىنا قاتىسقانىڭدى بىلەمىز. بۇل قانداي تۋرنير بولدى، كوماندا قالاي جاساقتالدى؟ ولاردىڭ ىشىندە  كىمدەر بار؟

   ء-يا، مەن العاش يلون ماسكتىڭ «Hyperloop» جوباسى تۋرالى 2013 جىلى ەستىدىم، سول كەزدەن باستاپ ونى زەرتتەۋدى قولعا الدىم. كوللەدجدە جۇرگەندە وسى تەحنولوگيا تۋرالى ديسسەرتاتسيا جازدىم، بۇل 35 مىڭ سوزدەن تۇراتىن ەڭبەك بولاتىن. سودان 2016 جىلى امەريكاعا اتتانىپ،  «Virgin  Hyperloop one» كومپانياسىنا باردىم، ولار نەۆادا شتاتىندا ورنالاسقان، سول جەردە ونىڭ تەحنولوگياسىمەن جاقىن تانىسىپ، وندا كورگەنىمدى ءوز ديسسەرتاتسياما ەنگىزدىم. وسىلاي 2017 جىلى عىلىمي جۇمىسىمدى ءساتتى اياقتاپ، جوعارىداعى ۋنيۆەرسيتەتكە وقۋعا ءتۇستىم. كوپ ۇزاماي ۋنيۆەرسيتەت جانىنان كوماندا  جيناپ،  «SpaceX  Hyperloop» تۋرنيرىنە ءوتىنىش بەردىك. مەن قۇرعان العاشقى كوماندا  «Warwick Hyperloop» دەپ اتالدى، وندا ءۇش جىل ىشىندە 400 ينجەنەر قىزمەت ەتتى. مەن ونىڭ نەگىزىن قالاۋمەن بىرگە، وندا باس ينجەنەر بولىپ ىستەدىم، مەنەدجمەنتكە جاۋاپ بەردىم.

جالپى بايقاۋعا قانشا ادام قاتىستى؟ قانشاسى ءوتتى؟ سەندەر وندا نە ۇسىندىڭدار؟ تۋرنير تالابى قانداي بولدى؟ قورىتىندىسى قانداي؟

   ء-بىز «SpaceX»  ءتۋرنيرىنىڭ جارتىلاي فينالىنا دەيىن جەتتىك. الەم بويىنشا ىرىكتەلگەن ەڭ ۇزدىك 35 كوماندانىڭ ىشىنەن كورىندىك. ولار 1600 ءوتىنىشتىڭ ىشىنەن تاڭدالدى. ءبىراق، وكىنىشكە قاراي ءبىز بۇل كەزدە فينالعا وتە المادىق.  بۇل ەكى جىل بۇرىن بولاتىن. ءبىراق، ءبىز ءبارىبىر ەكى كاپسۋلانى دايىنداپ، وعان انگليا ۇلكەن قولداۋ ءبىلدىردى. بۇل ءبىز ءۇشىن ۇلكەن تاجىريبە بولدى.  قالاي بولعاندا ءبىز «Hyperloop» كاپسۋلالارىن جاساپ شىعاردىق، بۇل ءبىر وتە قىزىق جوبا بولدى.

«Hyperloop»، ياعني يلون ماسكتىڭ  ۆاكۋمدى پوەزىنا ارنالعان كاپسۋلالار تۋرالى اقپارات بەرە كەتسەڭ. ولاردىڭ ەرەكشەلىگى نەدە؟  

   ء-بىزدىڭ كاپسۋلالارىمىز جەلىلىك موتورعا نەگىزدەلگەن جانە ماگنيتتىك لەۆيتاتسيا ارقىلى ىستەيدى،  ياعني ءبىزدىڭ تەحنولوگيامىز جەرگە تيمەيدى. بۇل شىن مانىندە يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيا جانە بولاشاقتىڭ پويىزدارىنا كەڭىنەن قولدانىلاتىن ءادىس بولادى. قازىرگى كۇنى ازيادا ماگنيتتىك  جاستىقتاردىڭ كومەگىمەن قوزعالاتىن پويىزدار، ياعني لەۆيتاتسيا جۇيەسىن  قولدانۋ باستالىپ كەتتى. ايتا كەتەيىن، بۇل 2017-2020 جىلدار ارالىعىندا جۇمىس ىستەگەن كوماندا بولاتىن، ولار  جۇمىستارىن جالعاستىرۋدا، ءبىراق ءقازىر مەن ولاردىڭ قۇرىمىندا جوقپىن، ياعني 400 ادامنان تۇراتىن كوماندا بۇگىندە مەنسىز ىستەپ جاتىر. ەندى فينالعا وتكەن ەكىنشى كوماندا تۋرالى ايتايىن.

بۇل كوماندا قالاي اتالادى؟ ونىڭ ميسسياسى قانداي؟

    -بۇل كوماندا «Warwick Boring» دەپ    اتالادى. مەن ونى ءدال وسىدان ءبىر جىل بۇرىن، 2020 جىلى ناۋرىزدا قۇردىم. ءقازىر وندا كاسىپقويلاردان جاساقتالعان، جوعارعى دارەجەلى  30 ينجەنەر ىستەپ جاتىر. بۇل جولى ءبىز يلون ماسكتىڭ باسقا تۋرنيرە قاتىستىق. بۇل بايقاۋ «Not-A-Boring tunnel Competition» دەپ اتالادى. ءبىز وندا كۇزدىڭ قىركۇيەگىندە ءوتىنىش بىلدىردىك، ىرىكتەۋدىڭ ءۇش كەزەڭىنەن ءساتتى وتتىك. جۋىردا عانا قۋانىشتى جاڭالىقتان حاباردار بولدىق، ءبىز فينالعا وتتىك جانە بۇگىندە «Boring Machine» جوباسىنىڭ ءپروتوتيپىن جاساۋدامىز. بۇل «Hyperloop» ءۇشىن جانە بولاشاق ەلەكتروموبيلدەرگە  ارنالعان تۋننەلدەردى قازاتىن ماشينا، جاڭا تەحنولوگيا.

ماشينا قاشان دايىن بولادى؟ ەندىگى قادام قانداي؟  يلون ماسكپەن قاشان كەزدەسەسىڭدەر؟

    ء-بىز بۇل ماشينانى انگليادا جاسايمىز، قازىرگى كۇنى بىزگە كوپتەگەن كومپانيالار قولداۋ كورسەتۋدە. ءبىز قۇداي قالاسا، ونى قۇراستىرىپ، تولىق جيناپ، دايىن بولعان كەزدە، وسى جازدا امەريكاعا جونەلتەمىز. ادەتتە، يلون ماسك تۋرنيرلەرگە ءوزى قاتىسادى، سوندىقتان ونىمەن الداعى جازدا كەزدەسەمىز دەگەن جوسپارىمىز بار.   شامامەن 2021 جىلدىڭ تامىز ايىندا بولاتىن شىعار. ءقازىر تەستىلۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر، بىتكەن كەزدە ءبارىمىز امەريكاعا اتتانامىز.   تاعى ءبىر ايتا كەتەرى، «Warwick Boring»  اتالاتىن ەكىنشى كوماندا الەم بويىنشا ەڭ ۇزدىك توپتىڭ 3%-نا ەندى. بۇل دەگەنىمىز-2020-2021 جىلى 400 توپتان ىرىكتەلگەن 12 كوماندا.  

 ال بۇل تۋرنيردە جەڭىمپاز اتانعان كوماندالار جايلى مالىمەت بار ما؟ ولار كىمدەر؟

-بۇل تۋرنيرگە وتكەندەردىڭ ىشىندە الەمگە ايگىلى ۋنيۆەرسيتەتتەر بار. مىسالىعا،  Massachusetts Institute of Technology، MIT، گەرمانيادان تUM سياقتى  وقۋ ورىندارى،  شىنى كەرەك، وتە مىقتى كوماندالار، ولار تەك ستۋدەنتتەردەن جاساقتالماعان، ولاردىڭ ىشىندە يندۋستريا سالاسىنداعى جەتەكشى ينجەنەرلەر بار.

وسىدان ءبىراز ۋاقىت بۇرىن «تەسلا» كومپانياسىنىڭ الدىندا تۇسكەن سۋرەتىڭدى كوردىك. وندا قاي كەزدە باردىڭ؟ نە كوردىڭ؟

    ء-يا، «تەسلا» كومپانياسىندا بودىم.  بۇل 2016 جىلى، «Hyperloop» كومپانياسىندا بارعان كەزدە ەدى. سول كەزدە مەندە تۋر بولدى، مەن وسى زاۋىتتى كورىپ شىقتىم، تۇگەل ارالاپ شىقتىم، بۇل كەزدە ءجاي تانىسۋ ءۇشىن، اتالعان كومپانيامەن جۇمىسىمدى بايلانىستىرعىسى كەلەتىن ادام رەتىندە باردىم.  جاسىراتىنى جوق، مەن بۇل  كومپانيانىڭ فوناتى بولدىم. ال وندا كوپتەگەن روبوتتاردى، اۆتوماتتاندىرىلعان ءارى جولعا قويىلعان كەرەمەت جۇيەنى، بولاشاقتىڭ كولىكتەرىن كوردىم، بۇل كەزدە العاش  «Tesla Model X»  شىعىپ جاتقان ەدى. وتە قىزىق بولدى، مەن تەحنولوگيانىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرىمەن تانىستىم.   سونىمەن قاتار، «Google»،   «Facebook» كومپانيالارىنىڭ باس كەڭسەلەرىندە بولىپ قايتتىم

سۇحبات باسىندا «Jaguar Land Rover» كومپانياسىندا ىستەگەنىڭدى   ايتتىڭ. وندا نەمەن انالىستىڭ؟

  ء  -يا، مەن «Jaguar Land Rover» كومپانياسىندا ىستەدىم. وندا بولاشاق باتارەيالارىنىڭ بولىكتەرىن ازىرلەدىم. ولار «Jaguar» مەن  «Land Rover» ەلەكتر كولىكتەرىنە  ارنالعان. مەن جانە ءبىزدىڭ كوماندا ونى مودەلدەۋمەن اينالىستىق، توپتا 20 ادام بولدى. ءدال وسى توپ  بولاشاقتىڭ كولىكتەرىندە قانداي باتارەيالار قولدانىلۋ كەرەكتىگىن ايقىنداۋمەن ايناسلىستى. مەن بۇل توپتا مودەلدەۋگە جاۋاپ بەردىم جانە مەن جاساعان ۇلگى كومپانيانىڭ ۇزدىك جوباسى اتاندى، «جەتىستىك تاريحى» دەگەن جۇلدەنى يەلەندى. ياعني، مەن ۇسىنعان جوبا قولدانىلۋى جاعىنان جانە دالدىگى ءبويىنشا 36% وزىنىڭ تيىمدىلىگىن دالەلدەدى. دالىرەك ايتساق، تومەنگى ۆولتتى باتارەيا ۇزاق مەرزىمگە جارايدى جانە  ول Jaguar I-Pace كيللومەتراجىن 5%-عا ارتتىردى،  سونىمەن قاتار، بۇل باتارەيا زەرتحانالىق تەستىلەۋ مەرزىمىن 4 كۇننەن 2  كۇنگە قىسقارتتى، بۇل بۇرىنعىدان  ەكى ەسە از دەگەن ءسوز. سونىمەن بىرگە، مەن 2018 جىلى «The Faraday Institution» كومپانياسىندا ەڭبەك ەتتىم، وندا دا  باتارەيالار مەن ولاردى ەلەكتورحيميالىق مودەلدەۋ باعىتىندا ىستەدىم. مەن ۇسىنعان جوبا انگلياداعى ستۋدەنتتەردىڭ ىشىندە بارىنەن وزىق اتانىپ،  «ۇزدىك يننوۆاتسيا» دەپ تانىلدى. سوڭعى، 2020 جىلى ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىندا جاساعان فينالدىق جوبام دا بريتانياداعى بارلىق ستۋدەنتتەردىڭ ىشىندە  «ۇزدىك جوبا» اتاندى، بۇل تۋرالى جوعارىدا ايتتىم، ول دا باتارەيالارمەن بايلانىستى بولدى.     

قازاقستاندا  ەلەكتر كولىكتەرىن شىعارۋ تۋرالى جوسپارىڭ بار ەكەن. بۇل يدەيانى قاشان جۇزەگە اسىرماق ويىڭ بار؟

   -مەن قازىرگى كۇنى قازاقستاندامىن جانە وسىندا ەلەكتر كولىگىنىڭ جوباسىن جاساۋدى قولعا الدىم. جوسپارىم وتە كوپ. ءبىراق ولار جايلى ازىرگە جاريالاۋ ەرتە دەپ سانايمىن. سونىڭ نەگىزگىسى ەلەكتر قۋاتىمەن قوزعالاتىن كولىك جاساۋ جانە ءبىز ونىڭ ءپروتوتيپىن دايىنداپ شىعاردىق. بۇل بەنزينمەن جۇرەتىن كادىمگى كولىك، ءبىز ونى ەلەكترگە الماستىردىق. ءبىراق، بۇل سوڭعى ۇلگى ەمەس. بۇل تاجىريبە رەتىندە جاسالعان جوبا، سوندىقتان ءبىز بۇل باعىتتا ءالى جۇمىس ىستەيمىز، فينالدىق ۇلگى مۇلدە باسقا بولادى. ءبىز ونى  قر يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترى بەيبىت اتامقۇلوۆقا كورسەتتىك. وعان وتە ۇنادى.  ازىرگە، ءبارىن ايتا الايمىن، ءبىراق كولىك سالاسىندا رەۆوليۋتسيا جاسايتىن جوبا بولاتىنىنا، ول ەلدىڭ ماقتانىشى اتاناتىنىنا. قارجى، ينۆەستيتسيا كولەمى تۋرالى ايتۋ دا ەرتەرەك. دەگەنمەن، بىزبەن جۇمىس ىستەگىسى كەلەتىن ينۆەستورلار بولسا، ءبىز بارىنە اشىقپىز، ۇسىنىستاردى قاراستىرۋعا دايىنبىز.    

forbes.kz


كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=52&id=1366846

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەل-ارنا ءوز گازەتى

جۇرەگىڭ قۇلشىلىقپەن تاز 5 كۇن
توڭمويىن ناپسىمەن ورازا 7 كۇن
اللا مەيرىمى قۇلشىلىعىڭ 11 كۇن
فاتيحا سۇرەسىنىڭ قۇدىرە 19 كۇن
اقاشا ورتەۋ 19 كۇن
جانار - حالىقتىڭ شەكسىز 27 كۇن
ناۋرىز جۇرەگىمدە ءبۇر ج 30 كۇن
ۇستازىڭ بولسىن، ءپىرسىز 34 كۇن
ادەبيەتتىڭ سيقىرى. اڭگى 34 كۇن
ءاز ناۋرىز قۇتتى بولسىن 36 كۇن
قىتايدىڭ مۇسىلمانشىل حا 36 كۇن
قىتاي قازاقتارىنان 18-ع 37 كۇن
ءاربىر ادامعا قۇرمەت كو 39 كۇن
پايعامبارىمىز قازىرەت م 39 كۇن
ءبىلىمنىڭ ەڭ جاقسىسى .. 53 كۇن
ادامنىڭ ەڭ ۇلكەن دۇشپان 53 كۇن
ماڭگىلىك ەلدىڭ تۇعىرى ت 54 كۇن
قاراقۇرىق 63 كۇن
ياسساۋي ءىلىمى قازاق ۇل 65 كۇن
ابەبيەت جايلى وزگە سىر 65 كۇن
تاڭىرشىلدەر -قازاق قالم 70 كۇن
قازاقتىڭ ەتنوتەرريتوريا 71 كۇن
ەجەلگى قازاقتىڭ جەتى ءت 75 كۇن
بارايىنشى 86 كۇن
ءشۇبار ءتىلدى قويايىق 86 كۇن
كەلەمىز ءبارىن تەڭ كورى 87 كۇن
قىتاي ادەبيتىندەگى «بات 87 كۇن
نانىم-سەنىم جانە ونىڭ ق 87 كۇن
ماڭىزدى ماقالانى وقىعان 89 كۇن
قازاۇۋ ستۋدەنتتەرى مەن 89 كۇن

ەڭ جاڭا ماقالالار


تەننيس: الەكساندر بۋبلي 7 مينوت
«ارلان» - «سارىارقا» ما 7 مينوت
اقتوبەدە بالىقتى زاڭسىز 13 مينوت
ۋلترامارافونشى زاڭعار ا 17 مينوت
الماتى وبلىسىندا سيرەك 27 مينوت
قازاقستاندىق بوكسشى جاس 1 ساعات
سولتۇستىك قازاقستاندا 7 1 ساعات
سايرام اۋدانىندا كاسىپك 1 ساعات
ەلىمىزدە 1 سىنىپقا قابى 1 ساعات
الماتىدا كاراوكە مەن با 1 ساعات
كوروناۆيرۋس: اتىراۋدا ن 1 ساعات
ەكس-چەمپيون وسكار دە لا 1 ساعات
ەلوردادا الەۋمەتتىك از 1 ساعات
بقو-دا ءبىر اپتادا كورو 1 ساعات
ماسكەۋدە التىن وردا تار 2 ساعات
اۋىر اتلەتيكادان ازيا چ 2 ساعات
«ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ 2 ساعات
ماسكەۋدە قازاقستان مەن 2 ساعات
26 ساۋىردەن باستاپ تۇرك 2 ساعات
ەلوردادا 6 كينوتەاتر قى 2 ساعات
ۋەفا چەمپيوندار ليگاسىن 2 ساعات
شىمكەنتتىك دارىگەرلەر و 2 ساعات
استانادا 16 جاستاعى قىز 2 ساعات
جاڭا قاۋلى: شقو اۋماعىن 3 ساعات
شقو-نىڭ 3 قالاسى «قىزىل 3 ساعات
اقتوبەدە ۇيىنە ورالماعا 3 ساعات
الماتىدا كوروناۆيرۋس جۇ 3 ساعات
رەسەيدەگى حالىقارالىق ت 3 ساعات
مۇسىلمان ۇمبەتىنە راماز 3 ساعات
ساتباەۆ اتىنداعى ۇلتتىق 3 ساعات