ەل-ارنا قولفون نۇسقاسىنا ەنۋ Еларна қолфон нұсқасына ену


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com

Үш күнгы келушылер санағыКелген адам саны (IP)Көрілген бет саны (PWs)КомпйутерҚолфон
2019-09-151110375335 %65 %
2019-09-161515454335 %65 %
2019-09-171131356739 %61 %


تىركەلىڭىزدەر كىتاپحانا قوجالار تورابى البومدار قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: قازاقپارات جاڭالىقتارى

جولدانعان ۋاقىتى: 14:45 - 2019/08/25

نۇر-سۇلتان. قازاقپارات - مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «ۇلىتاۋ – 2019» حالىقارالىق تۋريستىكفورۋمىنداالتىن وردانىڭ نەگىزىن قالاعان جوشى حاننىڭ ەسىمىنۇلىقتاۋدى، كەسەنەسىن مادەني تۋريزم نىسانىنا اينالدىرۋدى تاپسىرعان ەدى.

ۇقساس جاڭالىقتار
ۇلىتاۋعا قازاق تاريحىنىڭ سيمۆولى بولاتىن ەسكەرتكىش-انسامبل قاجەت – قر پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ: تاريحى تەرەڭ ۇلىتاۋدىڭ قادىر-قاسيەتىن باعالاي ءبىلۋ - بارشامىزعا ورتاق پارىز قر پرەزيدەنتى: تۋريزم سالاسىندا جۇمىسپەن قامتىلعاندار سانىن 650 مىڭعا جەتكىزۋ كەرەك

مەملەكەت باسشىسى بۇل ماسەلەنى نەگە كوتەرىپ وتىر، جوشى حاننىڭ تاريحتا الار ورنى قانداي؟ وسى تۋراسىندا قازاقپارات ءتىلشىسى مەملەكەت تاريحى ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى، تاريحشى، ساياساتتانۋشى بۇركىتباي اياعانمەن تىلدەسكەن ەدى.

«بۇل وتە رەۆوليۋتسيالىق ماڭىزداعى اڭگىمە. بىرىنشىدەن، وسى كۇنگە دەيىن التىن وردا تاريحى كەرەعار پىكىردە وركەنيەتكە كىرمەگەن جابايىلاردىڭ مەملەكەتى رەتىندە كورسەتىلىپ كەلدى. ال، شىن مانىندە التىن وردا رۋس، فرانتسۋزدار تاريحى سىندى ادامزات وركەنيەتىندەگى ماڭىزدى مەملەكەتتەردىڭ ءبىرى. ەكىنشىدەن، التىن وردانى موڭعولداردىڭ مەملەكەتى دەيتىن قاتە پىكىر بار. بۇل تۇركىلەردىڭ، ونىڭ ىشىندە قازاق، تاتار، نوعاي، وزبەك سىندى حالىقتاردىڭ قۇرعان مەملەكەتى بولاتىن. باسقا حالىقتار ءوز مەملەكەتىن ايتىپ وتىرعاندا نەگە التىن وردادان قاشۋىمىز كەرەك؟ التىن وردا، اق وردا، قازاق حاندىعى بىر-بىرىنە جالعاسىپ جاتىر»، - دەيدى تاريحشى.

ونىڭ ايتۋىنشا، التىن وردا مەملەكەتىنىڭ مۇراگەرى رەتىندە جوشى حاننىڭ كەسەنەسىن اباتتاندىرۋ – ءبىزدىڭ ادامي جانە عىلىمي پارىزىمىز.

«ۇلىتاۋداعى كەسەنەنىڭ جوشىعا تيەسىلى ەكەنى كۇمانسىز. سول تۇجىرىمعا توقتاۋىمىز كەرەك. سەبەبى، التىن وردا حاندارى ورىس حان، ونىڭ شىن ەسىمى اقنياز، شايبانيدتەر، ءابىلقايىر، جانىبەك پەن كەرەي جوشى حاننىڭ باسىنا بارىپ تۇرعان. وندا وردا بازار دەگەن قالا بولعان. ءامىر تەمىر ەۋروپاعا جورىققا شىققاندا ۇلىتاۋدان وتەدى، جازبالاردا سول كەسەنە تۋرالى ايتىلادى. ورتا عاسىرداعى ەۋروپالىق ساياحاتشىلاردىڭ جازبالارىندا، پارسى-شاعاتاي تىلىندەگى ەڭبەكتەردە ۇلى حاننىڭ كەسەنەسى دەپ كورسەتىلگەن. ولار تەكتەن-تەك بارماعان شىعار. قالاي دەگەنىمەن، جوشىنىڭ اڭ اۋلاپ جۇرگەندە مەرتىگىپ، قازاق دالاسىندا جەرلەنگەنى راس. ءدال سول جەردە بولماسا دا، سول ماڭايدا جاتۋى مۇمكىن»، - دەدى ب. اياعان.

شىڭعىس حاننىڭ ۇلىستارىن بورتەدەن تۋعان ءتورت ۇلىنا ءبولىپ بەرگەنى تاريحتا بەلگىلى. ولاردىڭ بىرەۋى موڭعوليادا قالدى، بىرەۋلەرى يران مەن ازەربايجاندى باسقاردى. ال جوشى قازاق دالاسىن باسقاردى.

«جوشى حاننىڭ بالالارى كوپ بولعان. باتۋ، وردا ەجەن، توقاي تەمىردەن قازاق حاندارى جانىبەك پەن كەرەي تارايدى. مەن ءقازىر ۇلىتاۋدان سىعاناق پەن تۇركىستانعا كەلدىم. مەنىڭ ماقساتىم التىن وردا، اق وردا، قازاق حاندىعىنا قاتىستى ماتەريالدار جيناۋ ەدى. قىزىلوردا وبلىسىنداعى سىعاناقتىڭ جانىندا كوك كەسەنە دەگەن زيرات بار. جوشىنىڭ ۇرپاقتارى جاتىر. ودان بولەك، تورە تۇقىمدارى تۇركىستاندا، كوكشەتاۋداعى سىرىمبەتتە جاتىر، جانىبەك حاننىڭ ۇلى قاسىم حان اتىراۋداعى سارايشىقتا دامىلداعان»، - دەپ اتاپ ءوتتى ول.

سونىمەن بىرگە، عالىم كەسەنەدەگى سۇيەككە گەنەتيكالىق تالداۋ جۇرگىزۋدى ۇسىندى. ء

«قازىر پوپۋلياتسيالىق گەنەتيكا سالاسى دامىپ جاتىر. بىزدە ونىمەن جاقسىلىق ءسابيتوۆ دەگەن عالىم، ورازاق يسماعۇلوۆ دەگەن اكادەميك اينالىسىپ ءجۇر. ءتىپتى مىسىرداعى پەرعاۋىنداردىڭ سۇيەگىن انىقتاپ جاتقاندا، جوشى حان بەرىرەكتە ءومىر سۇرگەن ادام. قازاقستاندا تورە تۇقىمدارى جەتكىلىكتى، ابىلايدىڭ ۇرپاقتارى، شوتا امان ءۋاليحانوۆتار بار. گەنەتيكالىق ساراپتاما جاساپ، كەسەنەدەگى سۇيەكتىڭ كىمدىكى ەكەنىن انىقتاۋعا بولادى. تاريحشى عالىمداردى كوپتەگەن جاڭالىق كۇتىپ تۇر دەپ ويلايمىن»، - دەدى ب. اياعان.

سپيكەر جوشى حان كەسەنەسىنىڭ مۇشكىل حالدە تۇرعانىن جاسىرمادى.

«جوشى حاننىڭ كەسەنەسى تەمىرمەن عانا قورشالعان. ماڭايىندا جەرگىلىكتى تۇرعىندار زيرات كوتەرىپ جاتىر. ول ۇلكەن قىلمىس. پرەزيدەنتتىڭ تۋريستىك ورتالىعى تۋرالى تاپسىرماسى وتە ورىندى. ايتۋعا ۇيات، وسى كۇنگە دەيىن جوشى حان مەن الاشا حان كەسەنەسىنە جول جوق. ۇلىتاۋ اۋدانىنان جوشى حانعا جەتۋ ءۇشىن شامامەن 15 شاقىرىم مي دالامەن ءجۇرۋ كەرەك. ءبىز ەگەر جوشى حان كەسەنەسىن كوتەرسەك، توقتايتىن قوناق ءۇي، مۋزەي اشساق، قازاقستان عنا ەمەس، ورتا ازيا، تۇركى ەلدەرى، ءتىپتى الەم حالقى جينالاتىن جەر بولار ەدى. ادامزات تاريحىندا ناپولەون سىندى يمپەراتورلارعا قاراعاندا شىڭعىس حان مەن جوشى حاننىڭ ەڭبەگى وراسان. بۇل – الەمگە تاراعان برەند. سوندىقتان، جوشى حان كەسەنەسى الەمدىك دەڭگەيدەگى ورتالىق بولا الادى»، - دەدى بۇركىتباي اياعان.

ايتا كەتەيىك، جوشى حان (1187–1227) — شىڭعىس حاننىڭ ۇلكەن ۇلى، التىن وردا حاندىعىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى. جوشى الدىمەن، موڭعولداردىڭ باسقىنشىلىق اسكەري جورىقتارىنىڭ بارىنە قاتىسقان اسا ءىرى اسكەري باسشى رەتىندە تانىلادى. ول شىڭعىس اسكەرلەرىنىڭ جورىقتارىنا بەلسەنە ارالاستى. 1206 جىلى شىڭعىس حان كەرەي، نايمان، مەركىت تاعى دا باسقا تايپالاردى ءبىر ورتالىققا بىرىكتىرگەننەن كەيىن، جوشى اكەسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا جاساعىمەن 1207-1212 جىلدار ارالىعىندا وڭتۇستىك ءسىبىردى، التايدى، شىعىس تۇركىستان جەرلەرىن وزىنە باعىندىردى. 1211-1215 جىلدارى قىتايدى جاۋلاۋ جورىعىنا قاتىستى.

1218 جىلى جوشى جاساعى شىڭعىس حانعا باعىنعىسى كەلمەگەن مەركىتتەردى قۋا وتىرىپ، ىرعىز وزەنىنىڭ بويىندا حورەزم شاھى مۇحاممەدتىڭ الپىس مىڭ اسكەرىمەن شايقاسادى. جوشى ءوزىنىڭ شەبەر قولباسشىلىق دارىنى ارقاسىندا شايقاستى تەڭ اياقتادى. وسى شايقاستان كەيىن مۋحاممەد شاھ اسكەرلەرى جوشىعا قارسى سوعىس ارەكەتتەرىنەن باس تارتتى. وسى شايقاستان كەيىن جوشى جەتىسۋداعى بارلىق قالالاردى وزىنە باعىندىردى. 1220-1222 جىلدارى سىرداريا بويىنداعى وتىرار، سىعاناق، ۇزكەنت، بارشىنكەنت، جانكەنت قالالارىن باعىندىردى.


كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=3&id=1038565

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەل-ارنا ءوز گازەتى

ەڭ جاڭا ماقالالار


لي جانشۋ ازەربايجان، قا 3 مينوت
بوز كىلەمدە بالۋان قىزد 3 مينوت
ءبىلىم جانە عىلىم ۆيتسە 3 مينوت
باس ينسپەكتور اقاۋ شىقق 8 مينوت
بوكستان الەم چەمپيوناتى 13 مينوت
توقاەۆ: سقو-نى گازداندى 13 مينوت
باس ينسپەكتور اقاۋ شىقق 17 مينوت
اقتوبە مەن ورىنبور شەكا 23 مينوت
قازاقستاننىڭ ءبىرقاتار 23 مينوت
قر پرەزيدەنتى وتاندىق ا 26 مينوت
جول اپاتى كەزىندە وقيعا 1 ساعات
نۇر-سۇلتاندا قازاقستان- 1 ساعات
پرەزيدەنتتىك جاستار كاد 1 ساعات
شامالعانداعى اپات: پولي 1 ساعات
از ۇلتتاردىڭ 11 – كەزەك 1 ساعات
قاسىم-جومارت توقاەۆ سقو 1 ساعات
كۇرەس تۇرلەرىنەن الەم چ 1 ساعات
ەلورداعا الەمدىك دىندەر 1 ساعات
پرەزيدەنتتىڭ پەتروپاۆلع 1 ساعات
ايەلدەر كۇرەسىنەن الەم 1 ساعات
قازاقستان مەن اقش بايىت 1 ساعات
قازاقستان قۇراماسىنىڭ ء 1 ساعات
جۇڭگونىڭ ءوز جولى جونىن 1 ساعات
KASE قورىتىندىسى: $1 = 1 ساعات
الماتىعا جەر سىلكىنىسىن 1 ساعات
نارىنقول اۋىلىنا ءبىر ج 1 ساعات
قازاقستانعا اۆتوكولىك ا 1 ساعات
الماتىعا جەر سىلكىنىسىن 1 ساعات
قۋاندىق شاماحايۇلى. ۇيا 1 ساعات
جاڭا جۇڭگو قۇرىلعاندىعى 1 ساعات