ەل-ارنا قولفون نۇسقاسىنا ەنۋ Еларна қолфон нұсқасына ену


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com



تىركەلىڭىزدەر كىتاپحانا قوجالار تورابى البومدار قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: يسلام جانە وركەنيەت گازەتى

جولدانعان ۋاقىتى: 13:50 - 2020/08/14

Нақты Көзі: https://azan.kz/kz/maqalat/read/koronavirus-indetinen-qaytyis-bolgan-adam-sheyit-sanala-ma-11407

شاھيد (شەيىت) دەپ اللا جولىندا قازا تاپقان جانە ءدىنىن، ابىرويىن، وتانىن دۇشپاننان قورعاپ قايتىس بولعان مۇسىلمان ادامعا ايتىلادى.

شەيىت ەكى تۇرگە بولiنەدi:

بىرىنشىسى،كامiل شەيىت. اللا جولىندا سوعىستا، بۇلىكشىنىڭ جانە قاراقشىنىڭ قولىنان قازا تاپقان ادام بۇل دۇنيەدە دە، اقىرەتتە دە شەيىت سانالادى.

ەكىنشىسى،اقىرەتتە شەيىت قاتارىنا قوسىلاتىن مۇسىلمان. ول اقىرەتتە شەيىتتىك دارەجەگە جانە ونىڭ ساۋابىنا يە بولادى. اقىرەتتىك شەيىتكە ءىشى ءوتىپ، وبا اۋرۋىمەن، سۋعا باتىپ نەمەسە ورتەنىپ ولگەندەر جانە ت.ب. جاتادى.

بۇلاردىڭ كامىل شەيىتتەن ايىرماشىلىعى – ولاردى جۋىپ، كەبىندەپ، جانازاسى شىعارىلادى. ال كامىل شەيىتكە عۇسىل ءراسiمi جاسالمايدى، تەك ۇستiندەگi قاننان وزگە ناجiستەن تازارتىلادى. ءوز كيiمi جانە ۇستiندەگi قانىمەن جانازا نامازى وقىلىپ، جەرلەنەدى[1].

ابۋ ھۇرايرادان جەتكەن حاديستە اللا ەلشىسى (وعان اللانىڭ سالاۋاتى مەن سالەمى بولسىن):«شەيىتتەر بەس تۇرگە بولىنەدى: وبا(نەمەسە سول سياقتى جۇقپالى)دەرتكە ۇشىراپ باقيلىق بولعاندار، ءىش اۋرۋىنا شالدىعىپ كوز جۇمعاندار، سۋعا باتىپ ولگەندەر، قيراعان ءۇيدىڭ استىندا قالىپ قازا تاپقاندار جانە شىبىن جانىن اللا جولىندا پيدا ەتكەندەر»، – دەپ ايتتى[2].

ابۋ ءداۋىت ريۋاياتىندا اللا جولىندا قايتىس بولعاننان باسقا شەيىتتەر سانى جەتەۋ دەپ جوعارىداعى سيپاتتارعا قوسا ورتتەن مەرت بولعاندى جانە بوسانۋ ۇستىندە قايتىس بولعان ايەلدى اتاپ وتەدى.

يمام ءناۋاۋي: «عالىمدار اللانىڭ كەڭشىلىگىمەن مۇنداي ولىممەن قازا تاپقاندارعا اۋىرسىنۋدىڭ قارقىندىلىعى، قاتتى قينالۋى سەبەپتى شەيىت دارەجەسى بەرىلگەن دەيدى»، – دەپ ايتادى[3]. ءبىراق، اقىرەتتەگi شەيىتتەر حاديستە كەلگەن سيپاتتارمەن عانا شەكتەلمەيدى[4]. بالكىم، سونداي ماعىنانى قامتىعان سيپاتتار دا شەيىتتىك دارەجەگە ىلەسەدى. سوندىقتان كەيبىر عالىمدار اقىرەتتىك شەيىتتەردىڭ سانىن جيىرماعا جەتكىزسە، كەيبىرى قىرىققا جۋىعىن اتاپ وتكەن[5].

ەندەشە «كوروناۆيرۋس COVID-19» دەپ اتالاتىن پنەۆمونيا ىندەتىنەن قازا تاپقان مۇسىلمانداردى تومەندەگى دايەكتەر نەگىزىندە اقىرەتتىك شەيىتتەر قاتارىنا قوسۋعا بولادى:

بىرىنشىدەن،اۋرۋدىڭ اسقىنۋى، ۆيرۋستىڭ اسا قاۋىپتىلىگى، اۋىرسىنۋدىڭ قارقىندىلىعى – عۇلامالاردىڭ اتاپ وتكەن شەيىتتىك دارەجەگە جەتۋ سەبەپتەرىنە ءدوپ كەلەدى.

ەكىنشىدەن،بۇل ىندەت جالپى تىلدىك جاعىنان حاديستە اتالعان كەيبىر دەرتتىڭ قۇرامىنا جاتادى. مىسالى، ءىشى ءوتىپ قايتىس بولۋ. ءبىرقاتار عالىمداردىڭ كوزقاراسى بويىنشا بۇل جالپىلاما ءىش اۋرۋىنا شالدىعىپ قايتىس بولعانداردى قامتيدى[6]. ياعني باۋىر، بۇيرەك، وكپە سەكىلدى ىشكى اعزا دەرتتەرىنىڭ بارلىعى ءىش اۋىرۋى بولىپ سانالادى.

ۇشىنشىدەن،شاريعاتىمىزدا بەزگەك[7]جانە تۋبەركۋلەز[8]اۋرۋىمەن قازا بولعاندار شەيىت ەسەپتەلەدى. بۇل دەرتتەردىڭ نىشاندارى كوروناۆيرۋستىڭ بەلگىلەرىنەن دە تابىلادى.

تورتىنشىدەن،حاديستەگى شەيىت تۋرالى كەلگەن دەرتتەر پايعامبارىمىزدىڭ (وعان اللانىڭ سالاۋاتى مەن سالەمى بولسىن) ۋاقىتىندا بەلگىلى اۋرۋلاردى عانا قامتىمايدى. بالكىم، ءبىزدىڭ كەزىمىزگە دەيىن سول ماعىنانى قامتىعان دەرتتەردى دە ىشىنە الادى. مىسالى، وكپەنىڭ قابىنۋى. ونىڭ نەگىزگى بەلگىلەرى: ىستىعى كوتەرىلەدى، جوتەل، ەنتىگۋ، قاتتى اۋىرسىنۋ[9]. كوروناۆيرۋستىڭ دا كوپ بەلگىلەرى ءدال وسى سەكىلدى.

بەسىنشىدەن،كوروناۆيرۋستان كوز جۇمعان مۇسىلماندار حاديستە كەلگەن «تاعۋن» اتاۋىنا كىرەدى. ونى عۇلامالار وبا اۋرۋى دەپ تۇسىندىرگەن. عۇلاما بادرۋددين ايني: «جالپىعا جۇعىپ، جىلدام ولىمگە اپارعاندىقتان ونى «تاعۋن» (وبا) دەپ اتادى. بۇل دەرت ءوزى سەكىلدى ءقاۋىپتى ىندەتتەردىڭ بارلىعىن قامتيدى»، – دەگەن[10].

وسىعان وراي، كوروناۆيرۋس ىندەتىنەن قايتىس بولعان مۇسىلماندى اقىرەتتىك شەيىت قاتارىنا جاتقىزۋعا بولادى. ءبىراق، ونى جەرلەگەندە شاريعاتقا ساي جۋىندىرىپ، كەبىندەپ، جانازاسى وقىلۋى كەرەك.

شاريعات جانە ءپاتۋا ءبولىمى

[1]جانازا جانە جەرلەۋ راسىمدەرى، 81-82 ب.

[2]بۋحاري ريۋايات ەتكەن.

[3]ناۋاۋي، شارحۋ مۋسليم، 13/63.

[4]اقىرەتتىك شەيىتكە جاراقاتىنان كەيىن كوپ ۋاقىت وتكەن سوڭ ولگەن ادام نەمەسە ءسابي بالا، ەسى اۋىسقان كىسى نەمەسە ابايسىزدا ولتىرىلگەن كىسى جاتادى. سونداي-اق، ءۇستىن دۋال نەمەسە سول سياقتى ءبىر نارسە باسىپ قالعان ادام، ساپارداعى جولاۋشى، تىرىسقاق اۋرۋىنان نەمەسە دارى-دارمەكتەن ۋلانىپ ولگەن، بوسانۋ ۇستىندە قايتىس بولعان ايەل، ەپيلەپسيا (تالما)، ىستىعى كوتەرىلىپ ولگەن، جىلان-شايان شاققان، سونىمەن قاتار ءىلىم ىزدەپ ءجۇرىپ قايتقان جانە جۇما قارساڭىنداعى تۇندە قايتىس بولعان كىسىلەر جاتادى.

[5]فاتحۋل-باري، 6/43، ات-تانۋير شارحۋ ءال-جاميع اس-ساعير، 6/551.

[6]ناۋاۋي، شارحۋ مۋسليم، 13/63.

[7]دايلامي ريۋايات ەتكەن. حافيز سۋيۋتي ونى ساحيح دەگەن.

[8]تاباراني ريۋايات ەتكەن.

[9]لامعاتۋ ات-تانقيح في ءشارحي ميشكاتيل-ماسابيح، 4/41.

[10]ۋمداتۋل-قاري، 14/129.



كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=17&id=1240360

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەڭ جاڭا ماقالالار


سلوۆەنيادا كوروناۆيرۋست 17 سەكوند
ۇلتتىق ۇلان باس قولباسش 3 مينوت
امىرلىكتەر استاناسىندا 3 مينوت
ماڭعىستاۋ وبلىسىندا گاز 6 مينوت
تۇركىستان وبلىسى سوتىنى 6 مينوت
ستۋدەنتتەر ارال تۇرعىند 9 مينوت
شينجياڭنىڭ ءار ۇلت بۇقا 9 مينوت
اتىراۋدا وقۋشىلارعا 22 9 مينوت
كوروناۆيرۋستىڭ ەكىنشى ت 9 مينوت
شينجياڭ ءپىشان: كورىكتى 9 مينوت
قوعام حاۋىپسىزدىگى ميني 9 مينوت
ۋەفا ويىندا بەس ويىنشى 9 مينوت
ەلىمىزدە 3،4 ملن ادام م 12 مينوت
ا.شارمان: كوروناۆيرۋسپە 12 مينوت
"قازاقستان ءاليۋمي 15 مينوت
گەرمانيادا COVID-19 قار 19 مينوت
«ەڭبەك» باعدارلاماسىنىڭ 19 مينوت
قانداستار تۇركىستاندا ب 19 مينوت
2 مىڭ ۇلىبريتانيالىق ەر 21 مينوت
ادام مەن جىننىڭ نەكەلەس 24 مينوت
كوروناۆيرۋستىڭ جاڭا تول 24 مينوت
قازاقستان تۋرالى بەينەر 24 مينوت
بۇقارانىڭ كوڭىل تورىنەن 29 مينوت
شينجياڭداعى ءار ۇلت حال 29 مينوت
تۇرپاندا كۇز مەزگىلىندە 29 مينوت
قازاقستاندا كوروناۆيرۋس 29 مينوت
وقۋدان قول ۇزگەن وقۋشىل 29 مينوت
الەمدە بانان تاپشىلىعى 29 مينوت
ەلىمىزدەگى مەديتسينالىق 1 ساعات
"ۇزدىك پەداگوگ&quo 1 ساعات