ەل-ارنا قولفون نۇسقاسىنا ەنۋ Еларна қолфон нұсқасына ену


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com



تىركەلىڭىزدەر كىتاپحانا قوجالار تورابى البومدار قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: Islam.kz رۋحاني اقپاراتتارى

جولدانعان ۋاقىتى: 19:30 - 2020/05/20

Нақты Көзі: http://islam.kz/kk/news/qazaqstan/ozin-aga-sezinu-resei-biligi-ten-darejedegi-yqpaldastyq-quruga-daiyn-emes-toqaevtyn-malimdemesine-orai-sayasattanushylar-pikiri-13600/


مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جوعارى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كەڭەستىڭ كەشەگى وتىرىسىندا ايتقان پىكىرىلەرىنە قاتىستى ەلدە تالقىلاۋلار قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. پرەزيدەنت كەڭەسشىسى ولجاس قۇدايبەرگەنوۆ Facebook جەلىسىندەگى جەكە پاراقشاسىنا توقاەۆتىڭ ونلاين كونفەرەنتسيادا جاساعان بايانداماسىنىڭ 13 مينۋتتىق تولىق نۇسقاسىن سالدى.

ايتا كەتۋ كەرەك، ەاەو جيىنى وسىمەن ەكىنشى رەت ونلاين فورماتتا ءوتتى. وعان بەلارۋس پرەزيدەنتى الەكساندر لۋكاشەنكو ءتوراعالىق ەتتى. كۇن تارتىبىندە 2025 جىلعا دەيىنگى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق ينتەگراتسيانىڭ ستراتەگيالىق دامۋى تۋرالى نەگىزگى قۇجاتتى قابىلداۋ بولاتىن.

وتىرىستا ءسوز العان قازاقستان پرەزيدەنتى ينتەگراتسيالىق جۇمىس ۇلتتىق قۇقىقتىق جۇيەنىڭ ەرەكشەلىكتەرىن ەسكەرۋى ءتيىس دەدى. ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا (ەەك) «بەسجىلدىق» ستراتەگيانى جاساۋ كەزىندە ۇلتتىق زاڭنامالار مەن رەسەيدەن وزگە دە مەملەكەتتەردىڭ مۇددەلەرىن ەسكەرۋى كەرەك ەدى دەگەن ەسكەرتۋىن ايتتى. سوندىقتان ول ستراتەگيا مەملەكەتتەردىڭ ءوز ىشىندە ءالى دە تالقىلانىپ، قوعامدىق وي-پىكىرلەرگە ۋاقىت بەرىلسىن، بۇل دەربەستىك قۇقىعىن شەكتەۋ دەگەن بولاتىن.

ەەك تىم اسىعىس شەشىمدەر قابىلدايدى

Azattyq Rýhy  پرەزيدەنتتىڭ مالىمدەمەسىنە قاتىستى ەلدەگى تانىمال ساياساتتانۋشىلاردىڭ پىكىرىن ءبىلىپ كوردى. 

سۇلتان اكىمبەكوۆ پرەزيدەنت توقاەۆ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا جۇمىسىنا قاتىستى شىنىندا قاتقىل مالىمدەمەلەر جاسادى دەپ ەسەپتەيدى. ول بۇل تالاپتار ورىندى دەپ ويلايدى. سەبەبى، بۇل ۇيىمعا كىرگەندە ەڭ ءبىرىنشى ەكونوميكالىق دامۋ مۇددەسىن كوزدەگەنىن ايتادى. سوندىقتان كەشەگى پرەزيدەنتتىڭ ايتقاندارىنان ۇققانىمىز، قازاقستان بۇل جولدى قالامايتىنىن جانە بۇدان ارى قاراي ارىپتەستىكتى قايتا قاراۋعا دەيىن بارۋعا دايىن ەكەنىن مەڭزەدى.

«توقاەۆ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانىڭ جۇمىسىنداعى ولقىلىقتىڭ ءبىرى رەتىندە بۇل ورگاننىڭ تىم اسىعىس شەشىمدەر قابىلدايتىنىن، وزگە دە مۇشە ەلدەردىڭ مۇددەلەرىنىڭ اياقاستى ەتىلەتىنىن، بيۋروكراتيالىق ورگانعا اينالماۋىن ەسكەرتتى. قوعامدا  وسى وداق اياسىندا كەي ەلدەردىڭ دەربەستىگىن شەكتەۋ بايقالاتىنىن، ال ينتەگراتسيالار ەكونوميكالىق تۇرعىدان قۇرىلۋى كەرەكتىگىن دۇرىس ايتتى.

 وسى وداققا كىرگەن سوڭ، قازاقستان مەن رەسەي اراسىندا ساۋدا-ەكونوميكالىق بالانس بۇزىلدى. قاۋىمداستىققا كىرەر كەزدە ساۋدا مەن تاۋار دەفيتسيتى 2 ەسە كوپ بولسا، 2013 جىلى ول 3 ەسەگە دەيىن ارتتى، ءقازىر ونىڭ كورسەتكىشى 2،5 ەسە ايىرماشىلىقپەن قالىپ وتىر.

سوندىقتان قازىرگىدەي داعدارىس كەزىندە بۇل سۇراق كوتەرىلەدى. بيزنەس تە وسى كۇنگە دەيىن رەسەي تاراپىنان تاريفتىك شەكتەۋلەردىڭ ادىلەتسىز جۇرگىزىلەتىنىن ءجيى ايتىپ ءجۇر. قازاقستاندىق سورەلەردە رەسەيدە جاسالعان  تاۋارلاردىڭ ۇلەسى كۇن ساناپ ءوسىپ كەلە جاتقانىن ءبارىمىز كورىپ وتىرمىز. سوندىقتان قازاقستاندىق بيزنەس قاۋىمداستىعىنىڭ ءۇنى كەشەگى توقاەۆتىڭ مالىمدەمەسى ارقىلى ەاەو ەلدەرىنىڭ باسشىلارىنا جەتتى عوي دەپ ويلايمىن»، - دەيدى ساياساتتانۋشى.

دەسە دە قاسىم-جومارت توقاەۆ ينتەگراتسيانى جالعاستىرۋ كەرەك دەپ سانايدى. ەڭ باستىسى، وداقتىڭ فورماتى ەكونوميكالىق دەپ جاريالاندى ما، كونسەپتۋالدىق مىندەت جالپىعا ورتاق تاۋار نارىعىن قۇرۋ، ەلدەردىڭ ەكونوميكاسى مەن ءوندىرىسى تەڭدەي دامۋ كەرەك دەلىندى مە، ەندەشە سولاي بولسىن دەگەندى ايتىپ وتىر.

«ستارتەگيانى قابىلداۋ، ەەك وكىلەتتىلىگىن كەڭەيتۋ تۋرالى ماسەلە كۇن تارتىبىنە شىقتى. ەندەشە شەشىمىن تاپپاي وتىرعان پروبلەمالاردى اتتاپ كەتىپ، كورپەنى اركىم وزىنە قاراي تارتسا، ونداي وداقتىڭ قاجەت نە؟ قاتەلىكتى كورىپ، ونى تۇزەتۋدى تالاپ ەتۋ پراگماتيكالىق ءارى لوگيكاعا سىيىمدى مالىمدەمە. مۇنداي شەشىمدەر ءوز-وزىن الداعى ۋاقىتتا اقتايدى. ايتا كەتۋ كەرەك، توقاەۆ كەشە گاز تاسىمالداۋ تاريفىنە قاتىستى پىكىرىن دە وتە ورىندى ايتتى.  ونىڭ ەكىجاقتى كەلىسىپ شەشەتىن ماسەلەدە  ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانىڭ ارالاسۋى ورىنسىز، ەگەمەندىك قۇقىقتار ساقتالۋى كەرەك دەگەنى دە كوڭىلگە قونادى»،- دەيدى ساياسي ساراپشى.

ەەك مۇشەلەرىنىڭ 80 پايىزى – رەسەيلىكتەر

ساياساتتانۋشى راسۋل جۇمالى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جوعارى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كەڭەستىڭ كەشەگى وتىرىسىنداعى مالىمدەلەرگە قاتىستى ءوز پىكىرىن ايتتى. ەاەو اياسىندا قارالعان بارلىق ماسەلەلەر قازاقستان مۇددەسىنە شەشىلدى دەپ اتتانداۋعا ەرتە دەگەندى ايتتى. الداعى بەس جىلعا ارنالعان ستارتەگيالىق جوباعا قاتىستى اسىرەسە ەگەمەندىگىمىز ماسەلەسىنە كەلگەندە اسىعىستىق تانىتپاۋ كەرەك. ونىڭ ويىنشا، قازاقستان وسى كۇنگە دەيىن ەنگەن، قول قويعان بارلىق كەلىسىم شارتتاردى قاراساق، ءبىزدىڭ مۇددەگە قارسى تۇستارى وتە كوپ. جۇمالى ولاردان بىرتىندەپ شىعۋ ماسەلەسىن شەشىپ الۋ كەرەك ەكەنىن، ونىڭ مالىمدەمەلەرمەن ەمەس، ىسپەن شەشىلۋى ءتيىس ەكەنىن ايتادى.

«ال جالپى، ءسوز بولىپ وتىرعان ەاەو ەلدەرىنىڭ الداعى بەس جىلدىق ستراتەگيالىق دامۋى تۋرالى قۇجاتتىڭ شىعۋىنىڭ ءوزى الاڭداتادى. ونى دايىنداعان ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق جانىنداعى جۇمىسشى ورگان، ونىڭ اتاۋى  ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا. ونىڭ مۇشەلىگىنە باسىندا رەسەيلىكتەردەن بولەك، وزگە دە ەلدەردىڭ وكىلدەرى ەنگەن بولاتىن. مىسالى، سول قۇجاتتا مىناداي باپتار بار: قازاقستان وزگە ەلدەرمەن كەلىسسوزدەر وتكىزگەندە، باقىلاۋشى رەتىندە  ەەك مۇشەلەرى دە سول كەلىسسوزدەرگە قاتىسۋى كەرەك. بۇل بارىپ تۇرعان ماسقارالىق قوي.

وسى سياقتى نازار اۋداراتىن ماسەلەلەر وتە كوپ. ەۋرازيالىق كوميسسيا قۇرامىنداعى قازاقستاندىق وكىلدەر وسىنداي باپتاردىڭ ەنىپ كەتۋىنە قالايشا جول بەرگەن؟! ودان كەيىن سول ءبىزدىڭ وكىلدەردىڭ پاتريوتتىعى، مەملەكەتشىلدىگى تۋرالى ماسەلەلەردى قايتا قاراۋ قاجەت سياقتى. ودان ساباق الىپ، كادرلىق روتاتسيانى قولعا الۋ كەرەك دەپ سانايمىن. ەكىنشىدەن، سول ەەك مۇشەلەرىنىڭ ۇلەسى دە ءارقيلى. كوميسسيا قۇرامىندا 80 پايىزى  رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ وكىلدەرى.  وسىدان كەيىن قالايشا ءادىل تۇردە شەشىم قابىلدايتىن وداق، وزگەلەرگە ورتاق ستراتەگيا قابىلداۋعا بولادى؟ ونىڭ اتقارۋشى ورگانىندا قالعان مۇشە مەملەكەتتەوردىڭ ۇلەسى 20 پايىزدان اسپاسا، بۇعان دەيىن قابىلدانعان شەشىمدەردىڭ دە  وزگەلەرگە پايداسى شامالى دەپ قاراۋ كەرەك»، - دەيدى ر. جۇمالى.

رەسەي ارانداتۋعا بارۋى مۇمكىن

ساراپشىنىڭ پىكىرىنشە، ەاەو-قا قاتىستى ەكونوميكالىق مۇددەمىزدىڭ  ەسكەرىلمەي وتىرعانى جانە تاۋەلسىزدىك پرينتسيپتەرىنە قايشى قادامدار جاسالىپ جاتقانى تۋرالى سوڭعى 10 جىلدا ايتىلىپ-اق كەلەدى. راس، كەدەندىك وداق قۇرىلعالى بەرى تەك ۇلت پاتريوتتارى عانا ەمەس، ەكونوميستەر، قارجىگەرلەر مەن كاسىپكەرلەر  جاعى تالماي ايتىپ وتىردى. وسى ۇيىمعا ساۋدا، ينۆەستيتسيالىق جوبالار بويىنشا باسەكە، ساپا جاعىنان قازاقستان تاراپى تەك ۇتىلۋىمەن كەلە جاتىر.  

«نەگىزى، پۋتين باستاعان بيلىك تەڭ دارەجەدەگى ىقپالداستىقتى قۇرۋعا ءالى دە دايىن ەمەس. ءوزىن «اعا» رەتىندە سەزىنۋى، كورشى مەملەكەتتەرگە دەگەن كوزقاراسى وزگەرمەيدى، ول باياعىدان بەلىگىلى. ونى ءوزى دە تالاي مارتە ايتتى. مىسالى، مىنا مەملەكەت تاريحتا بولماعان دەگەن سياقتى پىكىرىلەر ايتاتىن ەلدىڭ باسشىسىنىڭ ماقساتى بەلگىلى.  پۋتين عانا ەمەس، جالپى رەسەي ەليتاسىنىڭ كوزدەگەنى بۇرىنعى كەڭەس وداعىنداي ىقپالدى ۋىستان شىعارماۋ. ءتۇرلى قۇيتىرقى ارەكەتتەر، الدامشى جوبالار ارقىلى ۇستەمدىگىن ورناتۋ. سوندىقتان ءبىز مۇنى دۇرىس ءتۇسىنىپ، ءوز نارسەنى ءوز اتىمەن اتاۋىمىز كەرەك. سوندىقتان كەشەگى ايتىلعان مالىمدەمەلەرگە پۋتيننىڭ كوزقاراسىن تۇسىنۋ قيىن ەمەس. ارينە، اشۋلى، ءوز دەگەنىنىڭ بولماعانى، جالپى تەڭ دارەجەدەگى كەلىسسوزدەرگە پۋتين اكىمشىلىگى دايىن ەمەس»، - دەيدى ساياساتتانۋشى.

بۇعان دەيىن ەاەو ماسەلەلەرى بويىنشا بەلارۋس پرەزيدەنتى دە كەشەگى توقاەۆ سياقتى مالىمدەمەلەر جاساعانى بەلگىلى. ءبىراق رەسەيدىڭ ماسس-مەدياسى، ەلدىڭ پروپاگاندالىق  باق-تارى شابۋىلدار جاساپ، ءتۇرلى ارانداتۋلارعا باردى. راسۋل جۇمالى ءبىز وعان دا دايىن بولۋىمىز كەرەك ەكەنىن ەسكەرتتى.

«مەنىڭ ايتقانىممەن بولۋى كەرەك، ايتپەسە باسقاشا ارەكەتتەر كورسەتەمىز دەپ سەس كورسەتۋ قولدارىنان كەلەدى. ونىڭ (پۋتين - اۆت.) اشۋ-ىزاعا سالىنىپ وتىرعانى كەشەگى كادرلاردان بايقالدى. دەسە دە، ءبىز ءوز مۇددەمىزدى قورعاپ، ءوز پايىمىزدى ايتۋدى شاما-شارقىمىز جەتكەنشە كورسەتۋىمىز كەرەك. زاڭدى تۇردە، كەشەگىدەي ديپلوماتيالىق تۇردە حالىقارالىق زاڭدارعا نەگىزدەپ مالىمدەۋىمىز قاجەت. اينالىپ كەلگەندە، ەاەو-نىڭ قۇرىلۋىنىڭ العىشارتى  تەك قانا ەكونوميكالىق ينتەگراتسيامەن اينالىساتىن ۇيىم. ساياسي، باسقا دا رۋحاني ماسەلەلەرگە مۇندا ورىن جوق. كەشەگى ستارتەگيا بۇل قاعيدالاردان جالتارىپ، ينتەگراتسيانى ساياسات تالاپتارىنا قۇرىلعانىن بايقاۋعا بولادى»، - دەيدى قازاقستاندىق ساياساتتانۋشى.

ارمەنيا مەن بەلارۋس ۇسىنىسى

ايتا كەتۋ كەرەك، ونلاين جيىندا رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين وداقتىڭ رەتتەۋ ورگانى سانالاتىن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسياسىنىڭ (ەەك) ۇيىمداستىرۋ ءرولىن ارتتىرۋدى ۇسىندى. ءقازىر رەسەي باق-تارى مەن كرەملگە جاقىن ساياساتتانۋشىلار بۇل باستامانى قولداپ، پىكىر ءبىلدىرىپ جاتىر.

ەاەو جانىنداعى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانىڭ ءتوراعاسى ميحايل مياسنيكوۆيچ (بەلورۋسسيا وكىلى- اۆت.) ربك اگەنتتىگىنە بەرگەن سۇقباتىندا وداقتىڭ تيىمدىلىگى تاراپتاردىڭ بىر-بىرىنە دەگەن سەنىمىنە بايلانىستى دەپ مالىمدەگەن. ينتەگراتسيانى تەرەڭدەتۋ ءۇشىن مەملەكەت باسشىلارى دەڭگەيىندە ءوزارا تۇسىنىستىك بار. ءبىراق پراكتيكا جۇزىندە ماسەلەلەر شاشىراڭقى. كەيبىرەۋلەر ءوزىنىڭ وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەرىن قولدايدى، ال وزگەلەرى بۇل ماسەلەدە تارىنىپ قالادى. مۇندا ءار مەملەكەتتىك ەكونوميكالىق دامۋ پروتسەستەرى دە ءارقيلى ەكەنىن ەسكەرۋ كەرەك، دەپتى كوميسسيا ءتوراعاسى رەسەيلىك اقپارات قۇرالدارىنا بەرگەن سۇقباتىندا. 

«نوۆوستي-ارمەنيا» اقپارات پورتالىنىڭ جازۋىنشا، ارمەنيا جۇرتشىلىعى ۆ. ءپۋتيننىڭ گازدى تاسىمالداۋ تاريفىنە قاتىستى ۇستانىمىن سىناپ جاتىر. رەسەي باسشىسى 2025 جىلعا دەيىنگى ەاەو ستراتەگياسىن وداق اياسىندا ارمەنيا مەن بەلارۋس رەسپۋبليكاسى ۇسىنعان تابيعي گازدىڭ باعاسىنا قاتىستى سۇراقتاردى الىپ تاستاۋدى ۇسىنعان بولاتىن. ۆلاديمير پۋتين گازعا قاتىستى سۇراقتاردى نارىق رەتتەيدى، مۇنى كەيىن ساراپشىلار دەڭگەيىندە تالقىلايمىز دەپ شورت كەستى.  

قورىتا ايتقاندا ستراتەگيانى بەسجاقتى فورماتتا ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانى قاتىستىرا وتىرىپ قاراستىرۋ، ونىڭ ناقتى ىسكە اسۋىن قيىنداتادى دەگەن بولاتىن  توقاەۆ. دەنساۋلىق ساقتاۋ، ءبىلىم جانە عىلىم سالالارىن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانىڭ قۇزىرەتىنە تولىق كولەمدە بەرۋ ونىڭ ەكونوميكالىق باعىتىن ايتارلىقتاي وزگەرتىپ جىبەرۋى مۇمكىن. بۇل 2015 جىلعى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق قۇرۋ تۋرالى كەلىسىمنىڭ مانىنە قايشى كەلەدى دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى. 

ايتا كەتۋ كەرەك، تاراپتار ستراتەگيانى جالپى قولداعانىمەن، 19 مامىردا قابىلدانباي قالدى. وداققا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ۇكىمەتتەرى مەن ەەك-عا ستراتەگيانى تاعى دا پىسىقتاۋ تاپسىرىلدى. «ەۋرازيالىق بەستىكتىڭ» كوشباسشىلارى جوعارى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كەڭەستىڭ كەلەسى وتىرىسىن 2020 جىلدىڭ كۇزىندە مينسك قالاسىندا وتكىزۋگە ۋاعدالاستى.


كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=52&id=1182843

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەڭ جاڭا ماقالالار


تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جينا 1 مينوت
يسپانيادا العاش رەت تاۋ 1 مينوت
كەلەشەكتە كيەلى تۇركىست 2 مينوت
ەلوردالىق قۇتقارۋشىلار 2 مينوت
تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جينا 8 مينوت
شي جينپيڭ قالىڭ جاس وسپ 11 مينوت
رەسەيدە COVID-19-دىڭ تا 11 مينوت
قىزىلوردادا 11 جاستاعى 11 مينوت
سەناتورلار ەلىمىز قارۋل 11 مينوت
NetflÙ‰x، NÙ‰ke، AdÙ‰da 11 مينوت
كاليفورنيادا بوكس جانە 11 مينوت
«ىزدەنۋ» جۋرنالى باس شۋ 11 مينوت
شىمكەنتتە سوققىعا جىعىل 11 مينوت
10 مىڭعا جۋىق وتباسى ال 14 مينوت
«شاڭىراق» جوباسى باسپان 17 مينوت
بيىل ەلىمىزدە 23 مىڭنان 17 مينوت
الماتىداعى BRT جوباسىنى 20 مينوت
"يحيا ۋلۋمۋددين&qu 21 مينوت
الماتىدا ەكى جاسار بالا 21 مينوت
ەلوردادا بالالارعا ارنا 23 مينوت
پراۆا چەلوۆەكا ۆ يسلامە 26 مينوت
تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جينا 26 مينوت
شىمكەنت: مەملەكەتتىك گر 26 مينوت
"قازترانسگاز ايماق" اق- 26 مينوت
«ىزدەنۋ» جۋرنالى باس شۋ 1 ساعات
ۇلتتىق قۇراما سپورتشىلا 1 ساعات
الماتىنىڭ قوعامدىق دەنس 1 ساعات
بقو-دا كوروناۆيرۋس جۇقت 1 ساعات
بالالار اراسىندا بايقاۋ 1 ساعات
بالقاش پەن الاكولگە اپا 1 ساعات