نۇرالەم Facebook -كە جازىل ءتاڭىرتاۋ YouTube -كە جازىل قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com



نۇرالەم Facebook -كە جازىل ءتاڭىرتاۋ YouTube -كە جازىل قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: Muslim.kz ماقالالارى

جولدانعان ۋاقىتى: 15:30 - 2021/02/20

Нақты Көзі: http://www.muslim.kz/questions/view/1129




اسسالاماعالەيكۇم!
ساداقانى قانداي ادامدارعا بەرۋگە بولادى، قانداي ادامدارعا بەرۋگە بولمايدى؟ كوشەدە اياق-قولى ساۋ، دەنساۋلىعى جاقسى ءبىراق قايىر سۇرايتىن ادامدار كەزدەسەدى. كەيبiر ادامدارعا بەرەيىن دەسەم، اراق ىشەدى مە دەپ قورقامىن. وسى جايلى ايتىپ بەرسەڭىزدەر! اللا رازى بولسىن! الي الدەنوۆ


جاۋاپ

ۋاعالەيكۇماسسالام!

ارينە، يسلام ادام بالاسىنا ەڭبەك ەتىپ، ادال تابىس تابۋعا ۇندەيدى. پايعامبارىمىز (س.ع.س.) ابدۋللا بين ابباسقا (ر.ا.):«...سۇرار بولساڭ تەك اللادان سۇرا. ال، جاردەم قالاساڭ، تەك اللادان جاردەم تىلە[1]»،– دەپ وسيەت ەتكەن.

ال، قايىرشىلىقپەن اينالىسۋدىڭ جاماندىعى جايلى ءابۋ ھۋرايرا (ر.ا.): «كىمدە-كىم بايىپ كەتۋ ءۇشىن ادامداردان قايىر تىلەيتىن بولسا، ونىڭ سۇراعانى – وتتىڭ شوعى. قالاسا از السىن، قالاسا كوپ ەتىپ السىن[2]»، – دەگەن ءحاديستى ريۋايات ەتكەن.

قايىر تىلەۋدى كاسىپ ەتۋ ادامدى ابىرويدان ايىرادى. بۇل جونىندە يبن ومار (ر.ا.): «سەندەردىڭ ءبىرىڭ اللا تاعالا قۇزىرىنا بارعانعا دەيىن قايىر تىلەۋىن توقتاتپاسا، ونىڭ بەتىندە ءبىر كەسەك ەتى قالمايدى[3]»، – دەپ ەسكەرتكەن.

حاديس نەگىزىندە، تەك ءۇش جاعدايدا عانا قايىر تىلەۋگە بولادى.

1.سۋ تاسقىنى، ءورت، قۇرعاقشىلىق جانە ت.ب. تابيعي اپاتتار سالدارىنان مال-دۇنيەسىنەن ايىرىلعان ادام;

2.سىڭىرى شىققان كەدەي. جوقشىلىققا تاپ بولعانى كورشى-قولاڭىنا بەلگىلى ادام;

3.ادامداردىڭ اراسىن تاتۋلاستىرۋ ءۇشىن بەرىلەتىن مال-مۇلىكتى تاسۋشى.

پايعامبارىمىز (س.ع.س.) ءابۋ بيشر قابيسا بين مۇحاريققا (ر.ا.): «قايىر سۇراۋ تەك ءۇش ادامعا رۇقسات. بىتىمگە بەرىلەتىن دۇنيە-مۇلىكتى تاسىمالداۋشى كىسىگە، مال-دۇنيەسىنە اپات كەلگەن كىسى جاعدايىن تۇزەگەنشە جانە جوقشىلىققا تاپ بولعان كىسى جاعدايىن تۇزەگەنشە، ونىڭ قاۋىمىنان ءۇش كىسى: پالەنشە جوقشىلىققا تاپ بولدى دەپ ايتسا. ەي، قابيسا! بۇدان باسقالارعا قايىر سۇراۋ – حارام. بۇلاي مال تاپقان ادام – حارام جەۋشى[4]»،– دەگەن.

زەكەتتەن باسقا كەز كەلگەن ساداقانى مۇسىلمانعا دا، مۇسىلمان ەمەس ادامعا دا بەرۋگە بولادى. تەك اسا مۇقتاج ادامعا بەرگەن ءجون. وسىعان بايلانىستى مىناداي عيبراتتى حاديس بار.

ساحابا ءابۋ ھۋرايرا (ر.ا.) ريۋايات ەتەدى: ء«بانۋ يسرايلدەن ءبىر كىسى مەن ساداقا جاسايمىن دەپ ءنازىر ەتەدى. ول بىرەۋدىڭ قولىنا ساداقا بەرىپ كەتەدى. ەرتەڭگى كۇنى جۇرت ۇرىعا بىرەۋ ساداقا بەرىپتى دەپ ايتا باستايدى. الگى كىسى «ۋا، اللا! ساداقا لايىق ەمەس ادامنىڭ قولىنا ءتيىپتى، الايدا بۇل سەنىڭ قالاۋىڭ بولعانى ءۇشىن ساعان ماقتاۋ بولسىن»، – دەدى. ەكىنشى كۇنى تاعى ساداقا جاساۋدى ءنازىر ەتەدى. تۇندەلەتىپ ءبىر ايەلدىڭ قولىنا ساداقاسىن بەرىپ كەتەدى. جۇرت بۇگىن تۇندە جەزوكشەگە ساداقا بەرىپتى دەپ ايتا باستادى. الگى كىسى «ۋا، اللا! ساداقا لايىق ەمەس ادامنىڭ قولىنا ءتيىپتى، الايدا بۇل سەنىڭ قالاۋىڭ بولعانى ءۇشىن ساعان ماقتاۋ بولسىن»، – دەيدى. ول تاعى دا ساداقا بەرۋدى ءنازىر ەتەدى. تۇندە شىعىپ بىرەۋدىڭ قولىنا ساداقاسىن بەرىپ كەتەدى. جۇرت تاڭەرتەڭ باي ادامعا ساداقا بەرىلىپتى دەپ ايتا باستايدى. سوندا: «ۋا، اللا! ساداقا لايىق ەمەس ادامنىڭ قولىنا ءتيىپتى، الايدا بۇل سەنىڭ قالاۋىڭ بولعانى ءۇشىن ساعان ماقتاۋ بولسىن»، – دەيدى. سوندا ساداقا بەرۋشىگە تۇسىندە: «ۇرىعا بەرگەن ساداقاڭ ونى ۇرلىق جاساۋدان ساقتايتىن شىعار، جەزوكشەگە بەرگەن ساداقاڭ ونى ويناستىقتان ساقتايتىن شىعار، ال بايعا بەرگەن ساداقاڭ ونى عيبراتتاندىرىپ وزىنە اللا بەرگەن بايلىقتان ادامدارعا دا بەرە باستايتىن شىعار،-دەلىنگەن ەكەن[5]»

بۇل ءحاديستىڭ الىناتىن عيبرات:

1.ساداقا الۋعا لايىقتى ەمەس ادام بولسا دا، بەرۋشىنىڭ نيەتى ءتۇزۋ بولسا، ونىڭ ساداقاسى قابىل بولادى;

2.ساداقانى جاسىرىپ بەرۋ جانە امالدا ىقىلاستىڭ ورنى;

3.ساداقا بەرۋدىڭ ارتىقشىلىعى. ساداقا بەرۋشىگە، الۋشىعا جانە جالپى قوعامعا الەۋمەتتىك پايداسى.

4.مۇقتاج جاندارعا قول ۇشىن بەرۋمەن ادام جانىن تازارتۋعا ۇمتىلۋى.


[1]تيرميزي

[2]مۋسليم

[3]بۇحاري

[4]مۋسليم، ناساي، ءابۋ داۋد، احمەد

[5]مۇتتافاقۇن الەيھي



كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=43&id=1357899

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەل-ارنا ءوز گازەتى

ەڭ جاڭا ماقالالار


«بايتەرەك» جانە «قازاگر 4 مينوت
مايرا ءىلياسوۆانىڭ «قاز 5 مينوت
تەننيس: الەكساندر نەدوۆ 13 مينوت
ستراسبۋرگتە قوعامدىق كو 24 مينوت
COVÙ‰D-19: PfÙ‰zer ۆاكت 1 ساعات
الماتى اكىمدىگىندە قۇرى 1 ساعات
حوككەي: «بارىس» سوڭعى ت 1 ساعات
جاپونيا كەلەسى ايدان با 1 ساعات
قوڭقاباەۆ كاسىپقوي بوكس 1 ساعات
ەلوردادا 156 مىڭ اقش دو 1 ساعات
باس سانيتاردىڭ جاڭا قاۋ 1 ساعات
حوككەي: «بارىستىڭ» پلەي 2 ساعات
4 قالادا اۋا ساپاسى ناش 2 ساعات
كارانتين: كوماندالىق وق 2 ساعات
كورەرمەن حوككەي تريبۋنا 2 ساعات
اقتوبەدە جازاسىن وتەۋشى 2 ساعات
قامشىبەك قوڭقاباەۆ تيتۋ 3 ساعات
ياروسلاۆا شۆەدوۆا دوحا 3 ساعات
Forte Challenger تۋرنير 4 ساعات
جامبىل مەن كوكشەلىك حال 4 ساعات
شاڭعى سپورت تۇرلەرىنەن 4 ساعات
قاراعاندى وبلىسىندا بور 4 ساعات
«بارىس» سوڭعى تۋردا «اۆ 4 ساعات
پاۆلودار وبلىسىندا كينو 4 ساعات
نۇرتاس اجبەنوۆ WBC Asia 5 ساعات
يوردانيا قايتادان لوكدا 5 ساعات
اقتوبەدە ءبىرقاتار جول 5 ساعات
ۆەنەتسيانىڭ ايگىلى كانا 5 ساعات
قامشىبەك قوڭقاباەۆ كاسى 5 ساعات
بەززاكونيك ستانەت كۋسات 5 ساعات