ەل-ارنا قولفون نۇسقاسىنا ەنۋ Еларна қолфон нұсқасына ену


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com

Үш күнгы келушылер санағыКелген адам саны (IP)Көрілген бет саны (PWs)КомпйутерҚолфон
2019-10-19729232138 %62 %
2019-10-20937296235 %65 %
2019-10-211011343453 %47 %


تىركەلىڭىزدەر كىتاپحانا قوجالار تورابى البومدار قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: Muslim.kz ماقالالارى

جولدانعان ۋاقىتى: 13:00 - 2019/10/05




ار ادام ەسى كىرە باستاعاننان دۇنيەنى تانىپ-بىلۋگە، ۇيرەنۋگە تالپى-نادى. ءبىر قىزىعى، بۇل دۇنيەدەن حابارسىز جاڭا تۋعان سابيدەن ەسەيە كەلە، الەمدى اۋزىنا قاراتقان دانا دا، ويشىل دا شىعادى. وسىناۋ اقىل تولىستىرىپ، ءبىلىمىن شىڭداۋ ساپارىن-دا ول ءبىر ادامعا ەرەكشە قارىزدار ەكەنىن سەزىنەدى. ول - ۇستاز.

يسلام دىنىندە ءىلىم ۇيرەتۋشى ۇستازدىڭ ورنى جوعارى باعالانعان. ءىلىم ۇيرەتۋ - ەڭ ساۋاپتى ءارى ءقادىرلى ءىس بولىپ ەسەپتەلگەن. قاسيەتتى قۇراندا: «ايتشى، بىلەتىندەر مەن بىلمەيتىندەر تەڭ بە؟» ء(«زۇمار» سۇرەسى، 9-ايات)، - دەلىنىپ، كوزى اشىق، ءبىلىمدى ادامنىڭ تۇعىرى قاشاندا بيىك تۇراتىندىعى ايتىلسا، حاديستەردە دە ءىلىم ۇيرەتۋشىنى ءاردايىم سىيلاپ، قۇرمەتتەۋ كەرەكتىگى ەسكەرتىلگەن.

سۇيىكتى پايعامبارىمىز مۇحاممەد (س.ع.س.) حاديستەرىندە: ء«ىلىم ۇيرەنىڭىزدەر، ىلىمگە قاجەتتى بايىپتىلىق پەن بايسالدىلىقتى دا قوسا ۇيرەنىڭىزدەر. سىزدەرگە ءىلىم ۇيرەتكەن كىسىنى قۇرمەتتەڭىزدەر، سىيلاڭىزدار» (حايسامي، م. ءزاۋايد، يلم، 1/129، 30);

«نادانداردىڭ اراسىنداعى عالىم - ولىلەردىڭ اراسىنداعى ءتىرى سەكىلدى» (كاشفۋل-حافا، ءال-اجلۋني);

«ساداقانىڭ ەڭ جاقسىسى - ءىلىم ۇيرەنىپ، ونى باسقالارعا ۇيرەتۋ» (تيرميزي، يلم، 7);

«ادام قايتىس بولعاندا، امال داپتەرى جابىلادى. مىنا ءۇش كىسىنىڭ عانا ساۋابى جالعاسا بەرەدى: ارتىنان دۇعا جولدايتىن يگى ۇرپاق قالدىرعان، ەل يگىلىگىنە جارايتىن دۇنيە سالدىرعان، ارتىنا ءىلىم قالدىرعان ادام» ء(سۇنان، يبن ءماجا)، - دەپ، ءىلىم ۇيرەتۋشىنىڭ ساۋابى ەكى دۇنيەدە دە توقتاۋسىز ەكەندىگىن ءبىلدىرىپ، عالىمداردى سىيلاۋعا، ۇستازدارعا قۇرمەتپەن قاراۋعا شاقىرعان.

انىعىندا «ۇستاز» دەگەن كىم؟ ۇستاز - شاكىرتىن ومىرگە باۋلۋشى، وعان ومىرلىك ازىق بولارلىق پايدالى ءبىلىم مەن جانىنا ىزگىلىكتىڭ ءنارىن ەگۋشى، جاقسى مەن جاماندى، وبال مەن ساۋاپتى ۇيرەتىپ، ادامگەرشىلىك قاسيەتتەردى ءسىڭىرۋشى، ءوزىنىڭ تاجىريبەسىمەن بولىسەتىن جاناشىرى ءارى اقىلشىسى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا، بۇگىنگى قوعامدى ەرتەڭ العا سۇيرەيتىن وزىق ويلى ادام تاربيەلەۋشى، ءوز ۋاقىتىن اياماي، وزگەنىڭ باقىتىن ايالاۋشى.

«ادامنىڭ ادامشىلىعى جاقسى ۇستازدان» (اباي) دەمەكشى، تاريحتا اقىل-پاراساتى مول تۇلعالاردىڭ كوپشىلىگى ۇستازىنا ەرەكشە قۇرمەتپەن قاراپ، ءاردايىم سونداي ءبىر ىزەتپەن ەسكە العان. ايتالىق، ەسكەندىر زۇلقارنايىن - اريستوتەلدى، ابىلاي حان - تولە ءبيدى، شاكارىم - ابايدى، بەرداق - كۇنقوجانى، جامبىل - ءسۇيىنبايدى وزىنە اقىلشى ءارى ۇستاز تۇتقان. «ۇستازى جاقسىنىڭ ۇستامى جاقسى» دەگەندەي، ولار وزدەرىنىڭ ومىردە باعىندىرعان زور اسۋلارىنا ۇستازدارىنىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگى كوپ ەكەنىن جاقسى تۇسىنگەن. ماسەلەن، ەسكەندىر زۇلقارنايىن ءوز ۇستازىن «مەن ۇستازىما اكەمنەن كەم قارىزدار ەمەسپىن. اكەمنەن ءومىردى السام، اريستوتەلدەن سول ومىرگە كەرەكتىنىڭ ءبارىن الدىم» دەپ ەسكە الاتىن بولعان.

راسىندا، ۇستازعا قۇرمەت - شاكىرتكە سىن. ەجەلگى ءۇندىستاننىڭ ادەپتىلىك كودەكسى - «مانۋ باپتارىندا»: «شاكىرت ءوزىنىڭ ۇستا-زىنا توسەكتە جاتىپ، تاماق ءىشىپ وتىرىپ نەمەسە ودان الىستا تۇرىپ ياكي ءجۇزىن باسقا جاققا بۇرىپ جاۋاپ بەرمەۋى، اڭگىمەلەسپەۋى ءتيىس. ەگەر ۇستاز تۇرەگەلىپ تۇرسا، ول دا تىك تۇرىپ، يبا بىلدىرۋگە ءتيىس»، - دەۋى وي سالارلىق (ادەپتانۋ. ۇ.اسىلوۆ، ج. نۇسقابايۇلى. مەكتەپ باسپاسى، 2003. ب.82.).

ەرتەرەكتە مۇسىلمان الەمىندە عالىم-دارعا، ۇستازعا دەگەن سىي-قۇرمەت جوعارى بولعان. ۇزاق جىل ءبىلىم جيناۋدىڭ، بىلگەنىن باسقالارعا ۇيرەتۋدىڭ، كىتاپ جازۋ سەكىلدى وقۋ-اعارتۋ ىسىمەن اينالىسۋدىڭ بەدەلى بيىك تۇرعان. ويتكەنى ۇستازدار بۇل ىسكە ساۋاپ تۇرعىسىنان كوبىرەك ءمان بەرىپ، قوعام تاربيەسىنە وزدەرىنىڭ جاۋاپتى ەكەنىن تەرەڭ سەزىنگەن. ءپاندى ۇيرەتۋمەن عانا شەكتەلمەي، شاكىرتتەرىنە ومىرلىك دۇرىس اقىل-كەڭەس بەرىپ، ادامگەرشىلىك پەن يماندىلىققا قاتار باۋلىعان، ءجۇرىس-تۇرىس، مىنەزىمەن جاقسى ۇلگى-ونەگە كورسەتكەن. قاجەت كەزىندە شاكىرتىنىڭ دارىستەن تىس جاعدايلارىنا دا الاڭداۋشىلىق تانىتۋ ارقىلى شىن جاناشىرلىق تانىتقان. وقۋ، ءبىلىم، عىلىم، مادەنيەت، ادامگەرشىلىك، ادەپ، تاربيە - ءبارىن ۇستازدان ۇيرەنگەن شاكىرت ۇستازدى ءوز اتا-اناسىنان كەم قادىرلەمەگەن. ۇستازىنىڭ العىسىن الماسا، العان ءىلىمىنىڭ بەرەكەسىن كورە المايتىندىعىنا سەنگەن. ءتىپتى ۇستازدى قاتتى قۇرمەتتەگەنى سونشا - ەسىگىن قاعۋدىڭ ءوزىن ادەپسىزدىككە بالاپ، سىرتتا تۇرىپ، شىققانىن كۇتكەن. شاكىرت ۇستازىنا عانا ەمەس، ونىڭ جاقىندارىنا دا قۇرمەتپەن قاراعان. ۇستازىنىڭ ءۇي جاعىنا اياق سوزىپ جاتۋدىڭ ءوزىن تاربيەسىزدىك دەپ بىلگەن. ۇستازى ومىردەن وزعان جاعدايدا، اتا-اناسىنا دۇعا ەتكەنىندەي، ونى دا قايىرلى، يگى دۇعاسىنا قوسقان. تومەندەگى مىسالدار سونىڭ ايعاعى:

شاعبي (ر.ا.) ايتادى: ء«بىر جانازا نامازىن وقىعاننان كەيىن ءزايد يبن سابيتكە (ر.ا.) قاشىرىن جاقىنداتتىم. وسى كەزدە ابدۋللاھ يبن ابباس (ر.ا.) كەلىپ، ۇزەڭگىنى ۇستاپ بەرگىسى كەلدى. بۇنى كورگەندە، ءزايد: ء«اي، پايعامبارىمىزدىڭ كوكەسىنىڭ بالاسى، اۋرە بولما، ۇزەڭگىنى جىبەر»، - دەدى. يبن ابباس: «جوق، بىزگە عالىمداردى قۇرمەتتەۋ بۇيىرىلعان»، - دەدى. بۇنى ەستىگەندە، ءزايد (ر.ا.) دەرەۋ يبن ابباستىڭ (ر.ا.) قولىن ءسۇيىپ: «ولاي بولسا، بىزگە دە پايعامبارىمىزدىڭ ەڭ جاقىن تۋىستارىنا ء(احلى-بايت) وسىلاي قۇرمەت كورسەتۋ بۇيىرىلعان»، - دەدى» (عازالي، يحيا، 1/1).

حازرەتى ءالي (ر.ا.): «كىم ماعان ءبىر ءارىپ ۇيرەتسە، سونىڭ قۇلى بولۋعا بارمىن»، - دەپ، ءبىر ءارىپ ۇيرەتكەن ادامنىڭ ءوزى ۇلكەن قۇرمەتكە لايىق ەكەندىگىن بىلدىرگەن.

يمام اعزام ءابۋ حانيفا: «ارامىزدى جەتى كوشە بولعانىنا قاراماستان، ۇستازىم حاممادتىڭ ءۇي جاعىنا ادەپسىزدىك بولماسىن دەپ ەشقاشان اياعىمدى سوزىپ جاتىپ كورگەن ەمەسپىن. قانشا جىلدان بەرى ءار نامازدارىمنان كەيىن اتا-اناممەن قوسا ۇستازىمدى دا قايىرلى دۇعاما قوسىپ كەلەمىن»، - دەپ، ءوزىن ىلىمگە باۋلىعان، ادەپ پەن تاربيە ۇيرەتكەن ۇستازىنا ءومىر بويى قالتقىسىز قۇرمەت جاساپ، ۇنەمى جاقسىلىق تىلەپ وتكەندىگىن ايتقان.

يمام شافيعي ءبىر مالشىنى كورگەندە، ىزەتپەن ورنىنان تۇرەگەلەدى. قاسىنداعىلار: «مالشىعا سونشا قۇرمەت كورسەتكەنىڭىز قالاي؟»، - دەپ سۇراعاندا، «بۇل كىسى كەزىندە قانشا كىتاپتى قاراپ تابا الماعان ءبىر ماسەلەنىڭ جاۋابىن ماعان ۇيرەتىپ ەدى، سوندىقتان ءبىر رەت تە بولسا ۇستازدىق جاساعان كىسىگە قۇرمەت كورسەتۋدى وزىمە مىندەت دەپ بىلەمىن»، - دەپ جاۋاپ بەرگەن.

بۇقارا عالىمدارىنىڭ ءبىرى مەدرەسەدە ساباق بەرىپ وتىرىپ قايتا-قايتا ورنىنان تۇرادى. سەبەبىن سۇراعاندا: «اشىق تۇرعان ەسىكتەن ۇستازىمنىڭ ويناپ جۇرگەن بالاسى ءالسىن-السىن بوي كورسەتىپ قالا بەردى. ۇستازىما قۇرمەت رەتىندە ءار كورىنگەن سايىن مەن ورنىمنان تۇردىم»، - دەپ، ۇستازدىڭ جاقىندارى مەن بالا-شاعاسىن دا قۇرمەتتەيتىندىگىن كورسەتكەن ء(«تانبيحۋل مۇعتارين» (يسلامداعى ايتۋلى كىسىلەردىڭ وسيەتتەرى)، يمام شاعراني).

بۇل مىسالدار مۇسىلمانداردىڭ ءىلىم ۇيرەتۋشىنى قانشالىقتى باعالاپ، ۇستازعا قانشالىقتى زور قۇرمەتپەن قاراعانىن كورسەتەدى.

دەرەككوز: muslim.kz



كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=43&id=1056263

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەل-ارنا ءوز گازەتى

ەڭ جاڭا ماقالالار


قمدب: فورۋمعا 500 يمام 5 مينوت
زەكەت اقشاسىن تۇعان اپك 5 مينوت
中国哈萨克语广播网 5 مينوت
ق.كوشەرباەۆ مۇستاي كارى 5 مينوت
ەلىمىزدەگى قىرعىز، ارمي 5 مينوت
اعاجاي التاي تورى 15 مينوت
تيانشان تورى 15 مينوت
رومان سكليار تاتارستان 15 مينوت
بۇقارامەن تىلەكتەس بولى 15 مينوت
«استانا سۋ ارناسىنا» ا 17 مينوت
قمدب: فورۋمعا نەشە يمام 19 مينوت
قر قورعانىس ءمينيسترى ق 23 مينوت
2020 جىلى دارىگەرلەر مە 25 مينوت
س كاكيم يز مۋجەي جەنششي 1 ساعات
قر پرەزيدەنتى سۋديالارع 1 ساعات
باس يمام اقساقالدارعا ج 1 ساعات
تيانشان تورى 1 ساعات
اعاجاي التاي تورى 1 ساعات
中国哈萨克语广播网 1 ساعات
اتىراۋداعى پەريناتالدى 1 ساعات
ەلباسىنان كەشىرىم سۇراع 1 ساعات
جاقىپ اسانوۆ پرەزيدەنتك 1 ساعات
قر بعم باسشىلىعىن سىناع 1 ساعات
قازاقستاندىقتارعا كورەي 1 ساعات
تيانشان تورى 1 ساعات
اعاجاي التاي تورى 1 ساعات
جەڭىس قاسىمبەك جول ۇستى 1 ساعات
تۇڭعىش كەزەكتى ەل ارالى 1 ساعات
«زامان اقىر جاستارى» 1 ساعات
ەندى استانادان ماسكەۋگە 1 ساعات