ەل-ارنا قولفون نۇسقاسىنا ەنۋ Еларна қолфон нұсқасына ену


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com

Үш күнгы келушылер санағыКелген адам саны (IP)Көрілген бет саны (PWs)КомпйутерҚолфон
2019-09-161515454335 %65 %
2019-09-171646515737 %63 %
2019-09-18815255847 %53 %


تىركەلىڭىزدەر كىتاپحانا قوجالار تورابى البومدار قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: قازاقستان «سۇننەت» اقپاراتتارى

جولدانعان ۋاقىتى: 07:10 - 2019/06/13

ورازا ۇستاعان مۇسىلمان حارام اتاۋلىنىڭ بارىنەن تيىلۋى ءتيىس... - Sunna.kz

بِسۡمِ ٱللهِ ٱلرَّحۡمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ

جۇمانازار سادىرحانوۆ،

«سادۋاقاس قاجى عىلماني» مەشىتىنىڭ باس يمامى 

«رامازان» – اراب تىلىندە «رامزا» سوزىنەن كەلىپ شىعادى. «رامزا» – ءسوزى تىلدىك تۇرعىدا «اپتاپ ىستىق» نەمەسە «كۇن ساۋلەسى ءتۇسىپ، ىسىعان تاس» دەگەن ماعىناعا سايادى. تەرمينولوگيالىق تۇرعىدا «رامازان» – «اپتاپ ىستىق تۇسكەن مەزگىلدەگى اي» دەگەن ۇعىمدى بىلدىرەدى. ءاسىلى، قازاق تىلىندەگى «ورازا» ءسوزى پارسى تىلىنەن ەنگەن. پارسىشادا «رۋزا» ءسوزى ء«اربىر كۇن» دەگەن ماعىنانى بىلدىرەدى. ال، «ورازا» ءسوزى اراب تىلىندە «ساۋم» دەپ ايتىلادى. «ساۋم» – ءبىر نارسەدەن الشاق تۇرۋ، ادامنىڭ ءوز-وزىن قاتاڭ باقىلاۋدا ۇستاۋى دەگەنگە سايادى.

      «ساۋم» ءسوزىنىڭ شاريعي تۇرعىدان العاندا، مىناداي بىرنەشە ماعىنالارى بار:

      بىرىنشىدەن، «ساۋم» دەپ شاريعات مىندەتتەرى موينىنا جۇكتەلگەن مۇكاللافتىڭ (كامىلەت جاسىنا تولعان، اقىل-ەسى ساۋ مۇسىلمان) تاڭ سارىسىنەن (اق پەن قارا ءجىپتىڭ ءتۇسى ايىرىلاتىن مەزگىل) كۇن ۇياسىنا باتقانعا دەيىنگى ارالىقتا ىشىپ-جەۋدەن جانە جىنىستىق قاتىناستان تيىلۋىن ايتامىز.

      ەكىنشىدەن،  «ساۋم» تاڭ اتقاننان كەش باتقانعا دەيىنگى ارالىقتا اۋىز بەكىتىپ، تيىم سالىنعان نارسەلەردەن تيىلۋ، ياعني، حارام ەتىلگەن دۇنيەنىڭ بارىنەن  اۋلاق بولۋدى ايتامىز. سەبەبى، پايعامابارمىز (س.ع.س): «كىمدە-كىم ورازا قارساڭىندا كۇنالى ءسوز بەن كۇنالى ىستەن ءوزىن تيا الماسا، ونىڭ جەپ-ىشۋدەن تيىلعانىنىڭ ەش پايداسى جوق»،– دەپ ەسكەرتكەن بولاتىن.

      ورازا تۇتۋدىڭ تاريحىن تارقاتار بولساق، بۇل قۇلشىلىق حاق تاعالا تاراپىنان ءمادينا كەزەڭىندە حيجرانىڭ ەكىنشى جىلىنىڭ شاعبان ايىندا ءبادىر سوعىسىنان كەيىن پارىز ەتىلدى. مەككە كەزەڭىندە مۇسىلماندار ءاربىر ايدىڭ تولعان شاعىندا (14-15-16) ءۇش كۇن ورازا ۇستايتىن. مۋاز يبن ءجابال،  يبن ءماسعۇد پەن يبن ابباس سەكىلدى ءماشھۇر ساحابالاردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا ءاربىر ايدا ءۇش كۇن اۋىز بەكىتۋ سالتى نۇھ (س.ع.س.) پايعامبار زامانىنان باستالعان. وسى ءدىني جورا مۇحاممەدتىڭ (س.ع.س.) داۋىرىنە دەيىن جالعاسىپ كەلدى. الايدا، ءمادينا كەزەڭىنە اياق باسقان حيجرانىڭ ەكىنشى جىلى مۇسىلماندارعا بۇل عيبادات باسقا ولشەمدەرمەن پارىز بولىپ بەكىدى. بۇل جونىندە اللا تاعالا قۇران كارىمدە: «ەي، يمان ەتكەندەر! تاقۋالىقتان ۇمىتتەرىڭ بولسا، وزدەرىڭنەن بۇرىنعىلارعا ورازا ۇستاۋ پارىز ەتىلگەنى سياقتى، سەندەرگە دە ورازا ۇستاۋ  پارىز ەتiلدi» («باقارا» سۇرەسى، 183-ايات) دەپ بۇيىرعان ەدى.

      يمام احماد يبن حانبالدىڭ ايتۋىنا قاراعاندا، كوش رەفورماسىنان كەيiن مۇسىلمانداردىڭ ومىرىندەگى ناماز وقۋ مەن ورازا تۇتۋدا ءۇش وزگەرiس ورىن العان. ولارعا توقتالار بولساق، نامازداعى بiرiنشi وزگەرiس – مەككە داۋiرiندە مۇسىلماندار نامازدى قۇدىسقا قاراپ وقيتىن. ال، ءماديناعا كوشiپ كەلگەننەن كەيiنگi العاشقى جىلى قۇبىلا مەككەدەگi قاسيەتتi قاعبا بولىپ وزگەرتiلدi. نامازداعى ەكiنشi وزگەرiس – مەككە داۋiرiندە مۇسىلماندار ناماز وقۋعا بiر-بiرiن داۋىستاپ شاقىرىپ جاتاتىن. ءمادينا داۋiرiندە ابدۋللا يبن زەيد (ر.ا.) دەگەن ساحابا پايعامبارىمىزعا (س.ع.س) كەلiپ، نامازدان بۇرىن ازان شاقىرۋ مەن قاماد كەلتiرۋدi تۇسiندە جاسىل كيiمدi ادامنىڭ كەلiپ ۇيرەتكەنiن باياندايدى. پايعامبارىمىز (س.ع.س.) بۇل ءتۇستi قوش كورiپ، ءاربiر نامازدىڭ الدىندا داۋىستاپ ازان شاقىرۋ مەن قاماد ايتۋدى قابىل الدى. نامازداعى ءۇشiنشi وزگەرiس – مەككە داۋiرiندە مۇسىلماندار نامازدىڭ تەك پارىزىن عانا ورىندايتىن. ال، ءمادينا داۋiرiندە مۇسىلماندار پايعامبارىمىزدىڭ  (س.ع.س.) ارتىق باس ناماز وقيتىنىن اڭعارىپ، وعان (س.ع.س) ەرىپ، سۇننەت نامازىن دا وقۋدى داستۇرگە اينالدىردى.

      ورازا تۇتۋداعى ءۇش وزگەرiسكە كەلەتiن بولساق، بiرiنشiدەن، مۇسىلماندار ورازا تۇتۋ تۋرالى جوعارىداعى ايات تۇسكەنگە دەيiن دە ءاربiر ايدىڭ ءۇش كۇنiندە جانە اشۋرا كۇندەرi ورازا ۇستايتىن. ال، ءمادينا داۋiرiندە تۇتاس رامازان ايىندا اۋىز بەكiتۋ پارىز بولىپ بەكiدi. ەكiنشiدەن، ناۋقاس جانە ساپاردا جۇرگەندەر مەن قارتتار، سونداي-اق،  ءسابيiن ەمىزەتىن  انالار، وزگە اۋىز بەكiتكەن مۇسىلماننىڭ اس-اۋقاتىن بەرگەن بولسا، ورازا تۇتۋدىڭ ورنىن تولتىرعان بولىپ ەسەپتەلدi. ۇشiنشiدەن، مۇسىلماندارعا اۋىز اشىپ بولعاننان كەيiن جۇبايلارىمەن  جاقىنداسۋعا  رۇقسات بەرiلدi (يبن كاسير، ءتافسير. I ت. 142-143 ب).

      رامازان – قۇلشىلىق ءھام مەيرىم مەن راحىم ايى. بۇل تۋرالى حاق ەلشىسىنىڭ (س.ع.س) مۇباراك حاديستەرى:

      «ەڭ ۇلكەن جيھاد – ىستىق كۇندە ۇستالىنعان ورازا».

      «ادام ورازانىڭ ارتىقشىلىعىن بىلسە، جىل بويى اۋىز بەكىتەر ەدى».

      «جۇماق، ءاربىر رامازان كەلگەن سايىن جاڭا اشەكەيلەرمەن بەزەندىرىلەدى».

      «رامازان سونداي ءبىر اي – باسى راحمەت، ورتاسى ماعريپات، سوڭى توزاق وتىنان قۇرتىلۋ».

      «ورازا – سابىردىڭ جارتىسى».

      «كىمدە-كىم رامازان ايىندا ورازا تۇتىپ، حارام نارسەلەردەن جانە بىرەۋگە جالا جابۋدان ساقتانسا، اللا وعان رازى بولىپ، جۇماقتى وعان پارىز قىلادى».

      «ورازا – قۇل مەن اللا اراسىنداعى قۇلشىلىق. ونى اللادان باسقا ەشكىم بىلە المايدى».

      «جۇماقتىڭ رايان اتتى قاقپاسى بار. ول قاقپادان تەك ورازا تۇتقان ادام كىرەدى».

      «اللا ەلشىسى (س.ع.س): «ورازا تۇتقان ادامعا بىرەۋ تيىسكەن ۋاقىتتا، ول: «اللانىڭ سالەمى بولعاي، مەنىڭ بۇگىن اۋزىم بەرىك» دەسە، اللا تاعالا بىلاي دەپ بۇيىرادى: «ورازا تۇتقان قۇلىم ماعان تابىندى، ونى توزاق وتىنان ساقتاپ، جۇماققا كىرگىزىڭدەر».

      «كىمدە كىم رامازان ايىندا ورازا تۇتىپ، حارام نارسەلەردەن ساقتانار بولسا، اللا ونىڭ جاساعان كۇنالارىن تۇگەل كەشىرەتىن بولادى».

      تۇيىن: كورىپ بايقاعانىمىزداي رامازان ايىندا شىن ىقىلاسىمەن اۋىز بەكىتكەن مۇسىلمان حاق-تاعالانىڭ مەيرىم-راحىمىنا بولەنىپ، بىلىپ-بىلمەي ىستەگەن كۇنالارى كەشىرىلىپ، جاساعان بۇل عيباداتى ونى جۇماققا جەتەلەيدى. رامازان مۇسىلماندى سابىرلىققا باۋليدى. سابىرلىق ساۋاپقا كەنەلتەدى. ال، مول ساۋاپقا كەنەلگەن مۇسىلمان ەكى دۇنيەدە دە حاقتىڭ رازىلىعىنا يە بولادى. ولاي بولسا، ورازا تۇتىپ، قۇلشىلىققا دەن قويايىق اعايىن! 


كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=18&id=1008274

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەل-ارنا ءوز گازەتى

ەڭ جاڭا ماقالالار


تايقازان-620: «قايتا ور 2 مينوت
وسى ارانى باسىپ كورىڭىز 2 مينوت
ءبىر توپ سۆياششەننيك &q 2 مينوت
اقتوبە وبلىسى ەلورداداع 6 مينوت
بريتانيالىق ساراپشىلار 9 مينوت
اداسقاننىڭ الدى ءجون بە 11 مينوت
كۇرەس تۇرلەرىنەن ءاچ: ب 11 مينوت
تيانشان تورى 11 مينوت
دۇنيە جۇزىلىك باۋ - باق 12 مينوت
اعاجاي التاي تورى 12 مينوت
وسى ارانى باسىپ كورىڭىز 12 مينوت
مەملەكەت تۋىن ءىلىپ، مە 12 مينوت
بيىل نەسيە سەرىكتەستىكت 15 مينوت
تاريح 17 مينوت
بوكستان ءاچ: ساكەن بيبو 21 مينوت
الەم تاريحىنان تەست ءبى 22 مينوت
وسى ارانى باسىپ كورىڭىز 22 مينوت
ماڭعىستاۋ، باتىس قازاقس 24 مينوت
الماتىنىڭ جايلى قالالىق 27 مينوت
قازاقستاندا الداعى كۇند 27 مينوت
قۇدالاردى قايتارۋ وپەرا 27 مينوت
ساۋد ارابياسىنداعى مۇنا 1 ساعات
اعاجاي التاي تورى 1 ساعات
الماتىدا ءىى حالىقارالى 1 ساعات
شيحۋ: وقۋ-اعارتۋدى بارى 1 ساعات
شينجياڭنىڭ نەگىزگى ساتى 1 ساعات
دەپۋتاتتار پرەزيدەنتتىڭ 1 ساعات
تيانشان تورى 1 ساعات
الماتىدا ءبىر وتباسىنىڭ 1 ساعات
نۇر-سۇلتانداعى دامىتۋ و 1 ساعات