ەل-ارنا قولفون نۇسقاسىنا ەنۋ Еларна қолфон нұсқасына ену


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com

Үш күнгы келушылер санағыКелген адам саны (IP)Көрілген бет саны (PWs)КомпйутерҚолфон
2019-06-14567185653 %47 %
2019-06-15442152155 %45 %
2019-06-16397193347 %53 %


تىركەلىڭىزدەر كىتاپحانا قوجالار تورابى البومدار قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: يسلام جانە وركەنيەت گازەتى

جولدانعان ۋاقىتى: 08:50 - 2016/12/02


namaz-okymيسلام – بەيبىتشىلىك ءدىنى، ول ادامعا ءوز تۋىستارىمەن جاقسى قارىم-قاتىناستا بولۋعا بۇيىرادى. مۇنى قازاقتىڭ اعايىن-تۋىسپەن تىعىز قارىم-قاتىناستا بولۋىنان كورەمىز. مىسالى، ءبىز كەيدە اتا-اناعا جاقىن اعايىن-جۇرت، ناعاشى جۇرت، تۇپكى اتا جۇرت جانە ت.ب. اتاپ جاتامىز. اتا-انادان كەيىنگى ورىن اعايىن-تۋىسقا تيەسىلى. ەڭ جاقىن تۋىس – اتا، اجە، كوكە، اپا، اكە، انا، اعا، ءىنى، باۋىر، اپكە، ءسىڭلى، قارىنداس جانە سول سياقتى بۇل تىزبەك رەت-رەتىمەن كەتە بەرەدى. قازاق «اعايىن – ءبىر ولىدە، ءبىر تىرىدە» دەپ بەكەر ايتپاعان. ويتكەنى، اعايىن دەگەنىڭ قايعى جامىلعانىڭدا ەل بولىپ كەلەدى، قاسىڭدا سۇيەنىش بولادى، قايعىڭا ورتاقتاسادى، ال ەندى توي بولسا، تۋىس كەلىپ، قۋانىشىڭمەن بولىسەدى. سوندىقتان دا تۋىسپەن قاتىناستى ۇزبەي، اراداعى بايلانىستى نىعايتۋ – مۇسىلماننىڭ قاسيەتتى بورىشى دەسەك، ارتىق ايتقاندىق بولمايدى. مۇسىلمان تۋىستىق بايلانىسقا، اعايىندارمەن اراداعى قارىم-قاتىناسقا مۇقيات قارايدى: «سونداي-اق، كەيىن يمان كەلتىرگەندەر، وتاندارىنان اۋعاندار جانە سەندەرمەن بىرگە سوعىسقاندار، مىنە، بۇلار سەندەردەن. جانە تۋىسقاندار اللانىڭ كىتابىندا بىر-بىرىنە تاعى جاقىن. راسىندا اللا بارلىق نارسەنى تولىق بىلەدى» ء(انفال: 75).
اعايىنعا جىلى سويلەپ، كورگەن جەردە سالەم بەرىپ، ونىڭ جاعدايىن ءبىلىپ، دەنساۋلىعىن سۇراپ، اماندىعىن تiلەۋ – ساۋاپتى ءىس. مۇنداي جاقسى امالعا نەمقۇرايلىق تانىتۋ مۇسىلمان بالاسىنا لايىق ەمەس. اللا تاعالا ونداي ادامدارعا لاعىنەتىن ايتىپ، ولاردى سوقىرمەن تەڭەيدى: «…سەندەر جەر جۇزىندە بۇزاقىلىق ىستەۋ تۋىستىق بايلانىستى ءۇزۋ عانا دەپ ءۇمىت ەتەسىڭدەر مە؟ ولارعا اللانىڭ لاعىنەتى بولىپ، ساڭىراۋ جانە سوقىر قىلىنعاندار» (مۇحاممەد: 22-23).
تۋىستىق قاتىناس ادامداردىڭ اراسىندا مەيىر-شاپاعاتتى وياتادى. قوعامدا ادامدار تۋىس بولىپ، بىر-بىرىمەن ارالاسىپ، حابار الىپ تۇرسا، قوعامدا بەيبىت ءومىر ورنايدى. الەۋمەتتىك جاعدايى جاقسى ادام تۇرمىسى تومەنگە كومەك قولىن سوزسا، دەنى ساۋ ادام سىرقات كىسىنىڭ جاعدايىن سۇراسا، اعايىن اراسىندا مەيىرىمدىلىك، سۇيىسپەنشىلىك جانە سىيلاستىق ورنايدى.
بىردە اللانىڭ ەلشىسىنەن (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) ساحابالار:
– ۋا، اللانىڭ ەلشىسى! كىمگە جاقسىلىق جاسايىق (جاقسىلىققا لايىقتى جانداردىڭ رەتىن ايتىڭىزشى)، – دەپ سۇرايدى.
سوندا پايعامبار (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن):
– اناڭا، كەيىن اكەڭە، سودان اپكە-قارىنداستارىڭا، سوسىن اعا-ىنىلەرىڭە جانە ولاردان كەيىن تۇراتىن اعايىندارىڭا (تۋىستىق جاقىندىعىنا قاراي جاقسىلىق جاساۋ) ءۋاجىپ ءھام تۋىستىق قاتىناس، – دەپ جاۋاپ بەرگەن.
اللا تاعالا قۇراندا، ال پايعامبارىمىز (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) حاديسىندە تۋىستىق قاتىناستى مۇسىلماننىڭ مىندەتى ءارى ونىڭ قانداي بولۋى كەرەكتىگى جونىندە ايتقان. ەگەر ادام مۇسىلمان سيپاتىنا لايىق اعايىن-تۋىسپەن قارىم-قاتىناستا بولا بىلسە، وندا ول اللانىڭ الدىنداعى ۋادەسىن ورىنداعان سانالادى: «ولار سونداي اللانىڭ ۋادەسىن ورىنداعاندار ءارى سەرتتەرىن بۇزباعاندار. ولار اللانىڭ جالعاسۋى ءامىر ەتىلگەن نارسەسىن جالعاستىرىپ، راببىلارىنان قورقا وتىرىپ، ەسەبىنىڭ جامان بولۋىنان قاۋىپتەنگەندەر» (راعىد: 20-21).
سەبەبى، اللا تاعالا تۋىستىق قاتىناستىڭ جاقسى بولىپ جالعاسۋىن ءامىر ەتكەن. سوندىقتان دا، مۇسىلمان ەگەر اللانىڭ بۇل ءامىرىن ورىنداماسام، وندا ونىڭ الدىنا بارعان ۋاقىتتاعى مەنىڭ جاعدايىم مۇشكىل بولماق دەگەن قاۋىپپەن تۋىستىق قاتىناستى ۇزبەك ەمەس.
ءابۋ ھۋرايرادان (ر.ا): «اللانىڭ ەلشىسى: «كىم اللاعا جانە اقىرەت كۇنىنە يمان كەلتىرسە، قوناققا قۇرمەت قىلسىن. كىم اللاعا جانە اقىرەت كۇنىنە يمان كەلتىرسە، تۋىستىق قاتىناستى جالعاستىرسىن، سونداي-اق، كىم اللاعا جانە اقىرەت كۇنىنە يمان كەلتىرسە، جاقسى ءسوز ايتسىن نەمەسە ءۇن قاتپاسىن»، – دەپ ايتتى» دەگەن ريۋايات كەلەدى (بۇحاري، ءمۇسلىم).
كەلەسى حاديسىندە تۋىستىق قاتىناس تۋرالى: «تۋىستىق بايلانىستى جالعاس-تىرۋشى دەگەنىمىز – سىيلىق بەرگەن ادام ەمەس، بالكىم اعايىنىمەن رەنجىسىپ، كەيىن قايتا بايلانىس ورناتقان ادام»، – دەگەن.
حاديستە پايعامبارىمىز (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) تۋىستىق بايلانىستى جالعاستىرۋشى دەپ تۋعان-تۋىسپەن ۇزدىكسىز ارالاسىپ وتىراتىن كىسىنى ايتىپ وتىر. مۇنداي ادام قوناققا بارعاندا نەمەسە تۋىستارىمەن كەزدەسكەن ۋاقىتتا ولارعا سىي-قۇرمەت كورسەتىپ، بالالارىنا شاماسى كەلگەنشە ويىنشىقتار سىيلاپ جاتادى. مۇنداي ادام ۇلگىلى مۇسىلمان. اعايىنمەن رەنجىسىپ، كەيىن اللانىڭ رازىلىعى ءۇشىن دەپ ونىمەن قايتا اعايىندىق قاتىناس قۇرا بەلگەن ادام – ناعىز تۋىستىق بايلانىستى جالعاستىرۋشى. سەبەبى، ول ءوزىنىڭ مەنمەندىگىن جەڭدى، ونىڭ تۋىستىق بايلانىستى قايتا ورناتۋعا جىگەرى جەتتى. سوندىقتان پايعامبار (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) ءوزىنىڭ حاديسىندە مۇنداي ادامدى ناعىز تۋىستىق قاتىناستى جالعاستىرۋشى دەپ كورسەتىپ وتىر. مۇنداي قادامعا كەز كەلگەن ادامنىڭ باتىلى جەتپەسى انىق.
اللانىڭ الدىنداعى مۇسىلماننىڭ ۋادەسىنە قاتىستى مايمۇن يبن ميحران ريۋاياتىندا پايعامبارىمىز (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) بىلاي دەپ ايتقان: ء«ۇش نارسەدە مۇسىلمان دا، كاپىر دە بىردەي: كىمگە ۋادە بەرگەن بولساڭ، مۇسىلمان بولسا دا، كاپىر بولسا دا ۋادەڭدە تۇر. ويتكەنى، ۋادە اللا تاعالا ءۇشىن. كىمنىڭ تۋىسى بولسا، مۇسىلمان بولسا دا، كاپىر بولسا دا تۋىستىق قاتىناستا بولسىن. كىم ساعان اماناتىن سەنسە، مۇسىلمان بولسا دا، كاپىر بولسا دا، اماناتىن قايتار».
يسلامدا مىندەت، بورىش سياقتى قاسيەتتى ۇعىمدار پەندەسىنە قاتىستى بولعان ۋاقىتتا اللا تاعالا مۇسىلمەن نەمەسە كاپىر، يماندى، يمانسىز دەپ ايىرمايدى. سەبەبى، اللا تاعالانىڭ توقسان توعىز ەسىمدەرىنىڭ ءبىرى – ءادىل. سوندىقتان پايعامبارىمىز (وعان اللانىڭ يگىلىگى مەن سالەمى بولسىن) كىمنىڭ تۋىسى مۇسىلمان نەمەسە ءقاپىر بولسا دا بايلانىسىن ۇزبەۋگە، العان اماناتىنا قيانات جاساماي يەسىنە قايتارۋعا بۇيىرادى.
«ول مەنىڭ تۋىسىم بولعانىمەن، ناماز وقىمايدى» دەپ تۋىستىق قاتىناستى ۇزۋگە نەمەسە «مۇسىلمان ەمەس ادامنىڭ اماناتىنا قيانات جاساۋعا بولادى» دەپ اماناتقا قيانات جاساۋعا بولمايدى. حاديcتە ايتىلعانداي، تۋىستىق قاتىناستا ادامنىڭ مۇسىلمان نەمەسە كاپىر بولۋى اعايىندىق بايلانىسقا كەدەرگى كەلتىرمەۋى ءتيىس. ءبىراق، وكىنىشكە وراي، ءبىزدىڭ ۋاحابيزممەن سۋسىندانعان كەيبىر ازاماتتارىمىز مۇنداي قاعيدالاردى ەلەمەيدى. «ەگەر ادام ناماز وقىماسا، وندا ول كاپىر»، «ناماز وقىماعان اداممەن ءبىر داستارقان باسىندا وتىرۋعا بولمايدى»، «اتا-اناسى ناماز وقىماسا، بالالارىڭدى ونىڭ بالالارىمەن ويناتۋعا دا بولمايدى»، «اكە-شەشەڭ ناماز وقىماسا، ولاردىڭ ءتىلىن الماي-اق قوي»، «ناماز وقىمايتىن ادامعا قيانات جاساۋ رۇقسات» دەگەن سياقتى ت.ب. كوپتەگەن شىنايى يسلامعا جات ۇعىمداردى ۇستاناتىنى جاسىرىن ەمەس. بۇل سالافيزممەن ءوزى عانا ۋلانسا مەيلى عوي، قاراپ جۇرمەي مۇسىلماندىققا بەت بۇرعان قانشا جاستارىمىزدى الداپ-ارباپ جاتىر. بۇگىنگى سالافيلەر: ء«بىز بيدعات، شيرك، كۇپىرلىك امالدارمەن كۇرەسىپ جاتىرمىز»، – دەپ قازاقتىڭ سان-عاسىرلار بويى قالىپتاسقان مۇسىلماندىق تۇسىنىگىنە ۇلكەنگە قۇرمەت، كىشىگە ىزەت، يناباتتىلىق، سىپايىلىق دەگەن سياقتى قۇندىلىقتارىمىزدى بۇزىپ، مۇسىلماندار اراسىنا ىرىتكى سالىپ جاتىر. مۇنى تەك قمدب يمامدارى مەن قىزمەتكەر-لەرى عانا ەمەس، وتاندىق بەلگىلى يسلامتانۋشى جانە ءدىنتانۋشى ماماندار دا ايتىپ جاتىر. سالافيلەردىڭ تۇسىنىگىندە قازاقشىلىققا، سالت-داستۇرگە، وتانشىلدىققا ورىن جوق دەسەك قاتەلەسپەيمىز. وزدەرى سۇستى، قاتىگەز بولىپ كەلەدى. وزدەرىنەن باسقالاردى ەلەمەيدى، تەڭ ازامات رەتىندە كورمەيدى. وسى تەرىس اعىمعا ءتۇسىپ، اتا-اناسىنان، اعايىن-تۋىسىنان بەزىپ، وقشاۋلانىپ جۇرگەن سالافيلەر از ەمەس. ال نەگىزىندە، مۇسىلمان اللا تاعالاعا يمان كەلتىرگەن ۋاقىتتا جالپى قۇراندا ايتىلعان، حاديستە كورسەتىلگەن تالاپتار مەن جاعدايلاردى ورىنداۋعا ۋادە بەرگەن بولىپ سانالادى. ەگەر ول وسى ايتىلعان مىندەتتەرىنىڭ ءبىرىن ورىندامايتىن بولسا، وندا ول اللاعا بەرگەن ۋادەسىن بۇزعانى: «ولار (يمان كەلتىرىپ)، سەرت بەرگەننەن كەيىن اللانىڭ ۋادەسىن بۇزادى دا، ونىڭ جالعاسۋى ءامىر ەتىلگەن نارسەسىن (تۋىستىقتى، بىرلىكتى) بۇزادى. سونداي-اق، جەر بەتىندە بۇزاقىلىق ىستەيدى. مىنە، وسىلار زيانعا ۇشىراۋشىلار» (باقارا: 27).
قۇراندا تۋىستىق قاتىناستى ۇزبەۋ ءامىر ەتىلگەندىكتەن، ونى ورىنداماعان ادام اللا الدىندا كۇنا جاساۋشى ءھام وعان بەرگەن ۋادەسىن بۇزۋشى. بۇل جاعداي مۇسىلماننىڭ سيپاتىنا تەرىس، وعان لايىق امال ەمەس. تۋىستىق قاتىناس – مۇسىلمان ءۇشىن مىندەت. بۇل مىندەتتى ءتيىستى دارەجەدە ورىنداۋ ءبىزدىڭ ءاربىرىمىزدىڭ مۇسىلماندىق جانە ازاماتتىق بورىشىمىز. اللا ءبىزدى اداسۋشىلىقتان ساقتاسىن.
باعدات ابدۋكاريموۆ،
ء«ال-عاني» مەشىتىنىڭ باس يمامى،
استانا قالاسى


كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=17&id=696666

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەڭ جاڭا ماقالالار


سەمەيدە ەركىن ورانحاەۆت 2 مينوت
شي جينپيڭ پاكيستاننىڭ ز 7 مينوت
«نوماد» پەن «گورنياك» ر 17 مينوت
شي جينپيڭ شاڭحاي سەلبەس 17 مينوت
تۇركيادا اۋە شارلارى فە 26 مينوت
زەيىن - زەردەنى، كۇش - 27 مينوت
نايب ءمۇفتي مەشىت جاماع 27 مينوت
«Nur Otan» پارتياسى ءتو 27 مينوت
17 ماۋسىمدا قازاقستاندا 1 ساعات
شاڭحاي سەلبەستىك ۇيىمىن 1 ساعات
باۋىرجان يسلامحان بيىلع 1 ساعات
مەملەكەت ءتوراعاسى شي ج 1 ساعات
«رامازان تاقۋالىققا جەت 1 ساعات
قپل: «استانا» «قايساردى 1 ساعات
تاجىكستاندا 2 مىڭنان اس 1 ساعات
FOREX ساۋداسىمەن اينالى 1 ساعات
شي جينپيڭ «2019. جۇڭگو 1 ساعات
قازاقستان قىزدار كوماند 1 ساعات
پەر كورنەل – كلاسسيتسيس 1 ساعات
«تاراز» - «ەرتىس»: نەگى 1 ساعات
شي جينپيڭ قازاقستاننىڭ 1 ساعات
EU business should be f 1 ساعات
جازدا تاعامنان ۋلانۋدان 1 ساعات
بارماقتاي باق بۇيىرماعا 1 ساعات
اجەتحاناعا باس كيىمسىز 2 ساعات
NINETY ONE - E.YEAH ءبى 2 ساعات
كۇي 2 ساعات
شي جينپيڭ يىنديانىڭ زۇڭ 2 ساعات
دينا نۇرپەيىسوۆانىڭ بەل 2 ساعات
گارەت بەيل «باۆارياعا» 2 ساعات