نۇرالەم Facebook -كە جازىل ءتاڭىرتاۋ YouTube -كە جازىل قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى


ەل-ارنا قولفون نۇسقاسى | "قولفون نۇسقاسىن ءتۇسىرۋ (Android)

Кірілше
جۇكتەۋ-البومىم-البومدار-جەلى
وسى توردى ساقتايمىن! | وسى توردى باس بەت ەتەمىن!

ءبىزدىڭ بايلانىس: elarna2012@gmail.com



نۇرالەم Facebook -كە جازىل ءتاڭىرتاۋ YouTube -كە جازىل قازاقتىڭ 1001 ەرتەگىسى

ءتۇرى: يسلام جانە وركەنيەت گازەتى

جولدانعان ۋاقىتى: 16:00 - 2021/02/23

Нақты Көзі: https://azan.kz/kz/maqalat/read/onlayn-neke-qiyu-duryis-pa-11540

بۇگىندە قوعامدىق تۇرمىستا تەلەفون نەمەسە ينتەرنەت بايلانىس ارقىلى ەر مەن ايەلدىڭ نەكە قيۋ دەرەكتەرى ءجيى ايتىلا باستادى. ادام ومىرىندەگى ەڭ ماڭىزدى جانە ەستە قالارلىق نەكە شارتى جاسالعاندا قالىڭدىق ءبىر جاقتا، كۇيەۋ باسقا جاقتا، ال كۋاگەرلەر تاعى ءبىر جاقتا قاتىساتىن كورىنەدى. وسىنداي نەكە شاريعات بويىنشا قانشالىقتى دۇرىس؟

قازىرگى اتاقتى عالىمدار مەن بەدەلدى ءپاتۋا ۇيىمدارى وسى ماسەلەنى ەگجەي-تەگجەيلى زەرتتەپ، شاريعي نەگىزدەرگە سۇيەنىپ وعان جاۋاپ بەرگەن بولاتىن. اتاپ ايتقاندا، يراك ءپاتۋا جانە داعۋات ىستەرى بويىنشا عۇلامالار كەڭەسى، بەلگىلى عالىم ءۋاھبا زۋحايلي، مۇستافا زارقو سىندى ءبىرقاتار عۇلامالار الداۋ جانە شاريعاتتى كەمسىتۋ ءقاۋپى بولماعان جاعدايدا ونلاين تۇردە نەكە قيۋ دۇرىس بولىپ سانالادى دەگەن ء(ماجاللات ۋل-فيقھ ءال-يسلامي»، 2/867-888).

سونداي-اق يسلام فيقھ اكادەمياسى عۇلامالار كەڭەسى، ساۋد ارابيا پاتشالىعى تۇراقتى ءپاتۋا كوميتەتى، پاكىستان «دار ۋل-ۋلۋم» يسلام ۋنيۆەرسيتەتى عۇلامالار كەڭەسى جانە عالىم مۋحامماد يۋسۋف باننۋري، شەيح مۋحامماد تاقي ۋسماني سىندى كوپتەگەن بۇگىنگى عۇلامالار، بەلگىلى شاريعي شارتتار تابىلماعاندىقتان ونلاين تۇردە نەكە قيۋ دۇرىس ەمەس دەپ ءپاتۋا بەرگەن («يسلام فيقھ اكادەمياسى ءبىرىنشى وتىرىسىنىڭ قارارلار جيناعى»، 10-بەت; ء«فاتاۋا دار ۋل-ۋلۋم»، 3/558; ء«فاتاۋا ۋسماني»، 2/204).

سونىمەن قاتار حانافي ءمازھابىنىڭ عالىمدارى باياعىدان يجاب (ۇسىنىس) پەن قابۋلدىڭ (قابىل الۋ) بىرنەشە شارتى بار ەكەنىن، سونىڭ بىرەۋى – ءبىر ماجىلىستە (ورىندا) بولۋ كەرەكتىگىن ايتقان.

الاۋددين كاساني (اللا ونى راقىمىنا السىن) وسى شارت جايىندا:«نەكە كەلىسىمى وتكىزىلەتىن ورىنعا قاتىستى شارتقا توقتالاتىن بولساق، ول – ەكى نەكە قيدىرۋشىنىڭ (كۇيەۋ مەن قالىڭدىق) ءبىر ماجىلىستە قاتىسۋى. يجاب پەن قابۋل ءبىر ماجىلىستە بولۋى ءتيىس. ەگەر ءماجىلىس باسقا بولسا، وندا نەكە شارتى جاسالمايدى»، – دەگەن ء(«بادايع ۋس-سانايع»، 2/232). ءالاۋددين حاسكافي (اللا ونى راقىمىنا السىن) دا وسى ماسەلە جونىندە:«يجاب پەن قابۋلدىڭ شارتتارىنان تاعى ءبىرى – ەكى نەكە قيدىرۋشى ءبىر ماجىلىستە بولسا، ولاردىڭ ءبىر ورىندا بولۋى»، – دەپ ايتقان («راددۋل مۇحتار»، 4/76).

يبن ابيدين ء«ال-باحر ۋر-رايق» كىتابىنان ءۇزىندى كەلتىرە ءوتىرىپ:«ماجىلىس باسقا-باسقا بولعان كەزدە نەكە شارتى جاسالمايدى. نەكە قيدىرۋشىلاردىڭ ءبىرى يجاب (ۇسىنىس) ەتكەندە ەكىنشىسى ورنىنان تۇرىپ كەتىپ قالسا نەمەسە باسقا ىسپەن شۇعىلدانىپ كەتسە، يجاب بەكەر بولادى... اتقا ءمىنىپ نەمەسە ءجۇرىپ بارا جاتىپ نەكە قيىلسا دا، دۇرىس ەمەس. الايدا ءبىر كەمەگە ءمىنىپ بارا جاتسا، وندا دۇرىس بولادى. ويتكەنى كەمە ءبىر مەكەن ۇكىمىندە جۇرەدى»، – دەپ ويىن وسىلاي تۇجىرىمدايدى («راددۋل مۇحتار»، 4/76).

شاريعي نەكە شارتى جاسالعان كەزدە نەكە قيدىرۋشىلار مەن كۋاگەرلەر ءبىر ماجىلىستە بولۋى ءتيىس. بۇل شارتتار تەلەفون، ينتەرنەت نەمەسە باسقا زاماناۋي بايلانىس قۇرالدارى ارقىلى قيىلعان نەكەنىڭ دۇرىس ەمەستىگى تۋرالى ايتىلعان ءپاتۋالاردىڭ دالەل رەتىندە باسىم ەكەنىن كورسەتەدى. سونداي-اق قازىرگى ۋاقىتتا نەكەنى ءتۇرلى الدامشى ارەكەتتەردە پايدالانۋ جاعدايلارىنىڭ تۋىنداماۋىنا ەشكىم كەپىلدىك بەرە المايدى.

حاسان امانقۇل،

«مۇنارا» گازەتى، №3، 2020 جىل



كەلۋ قاينارى: http://www.elarna.net/koru.php?tur=17&id=1359589

پىكىرلەر:


جازعان لەبىزىڭىز300 ارىپتەن اسپاسىن!
ادام نەمەسە ۋيروس ەكەندىگىڭىزدى تۇراقتاندىرۋ سۇراعى، كاتەكشەگە ءجۇز دەپ سيفىرمەن جازىڭىز، راحىمەت!

ەل-ارنا ءوز گازەتى

ەڭ جاڭا ماقالالار


قاراعاندى وبلىسىندا جاي 16 مينوت
بقو تراسساسىندا جۇك كول 20 مينوت
ءبىر راكاعاتتا بىرنەشە 26 مينوت
لاتىنگرافيكالى قازاق ءا 26 مينوت
ءسابيت بايمولدين | ادە 26 مينوت
الماتىلىق دارىگەر COVÙ‰ 1 ساعات
ءارتۇرلى تاقىرىپقا قاتى 1 ساعات
تۇركيادا تىكۇشاق اپاتقا 1 ساعات
تۇركيادا اسكەري تىكۇشاق 1 ساعات
ورتالىق كوميتەت ۇگىت ءب 1 ساعات
الماتى اۆتوپاركتەرى 400 1 ساعات
جىلۋعا قاتىستى جاڭاتاست 1 ساعات
ەلىمىزدەگى مەشىتتەر قاز 1 ساعات
شىمكەنتتە كوروناۆيرۋس ج 1 ساعات
ستەند اتۋدان قازاقستان 1 ساعات
ءاليحان بوكەيحان | ادە 1 ساعات
گۇل شوقتارىن قالاي تاڭد 1 ساعات
باتىس قازاقستانعا ەدىل 1 ساعات
پومپەونىڭ قاسكۇنەمدىگى 1 ساعات
فۋتبول: «اقجايىققا» جاڭ 1 ساعات
جاسىل ايماقتاعى مەشىتتە 1 ساعات
شابادان (اڭگىمە) | Dala 1 ساعات
تۇركىستان وبلىسىندا ۇشە 1 ساعات
ميانماداعى ماسقارانى تو 1 ساعات
يتاليالىق كومپانيا تۇرك 1 ساعات
وقۋ - اعارتۋداعى تابىس 1 ساعات
شقو. «ارمان» بالاباقشاس 1 ساعات
قازاقستاندىق بالۋاندار 1 ساعات
ورالدا بالالار مىنگەن 2 1 ساعات
الماتىدا COVID-19-عا قا 2 ساعات